గణేశ పంచరత్న స్తోత్రం
ముదా కరాత్తమోదకం సదా విముక్తిసాధకం
కలాధరావతంసకం విలాసిలోకరక్షకమ్ |
అనాయకైకనాయకం వినాశితేభదైత్యకం
నతాశుభాశునాశకం నమామి తం వినాయకమ్ || 1
ఈ శ్లోకం అంతర్గత ప్రేరణ యొక్క మూలసూత్రం. 'మోదకం' (ఆనందం) అనేది ఫలితానికి సంకేతం. ఒక విజేత, విజయాన్ని ముందుగానే తన 'మనోనేత్రం'తో దర్శించి, ఆ ఆనందంతో కష్టాన్ని కూడా ఇష్టంగా మలుచుకుంటాడు. 'అనాయకైకనాయకం' అంటే తనకు తానే రాజు. ఇది సార్వభౌమత్వానికి నిదర్శనం. ఇతరుల భజన చేయడం మానేసి, మీ జీవితానికి మీరే సారథి కావాలి. 'వినాశితేభదైత్యకం' అంటే మనలోని బద్ధకం మరియు ఆత్మన్యూనతా భావం అనే ఏనుగు లాంటి రాక్షసులను అంతం చేయడం. ఈ మానసిక బరువులను వదిలించుకున్నప్పుడే మీరు నిజమైన స్వేచ్ఛను (విముక్తి) పొందుతారు.
నతేతరాతిభీకరం నవోదితార్కభాస్వరం
నమత్సురారినిర్జరం నతాధికాపదుద్ధరమ్ |
సురేశ్వరం నిధీశ్వరం గజేశ్వరం గణేశ్వరం
మహేశ్వరం తమాశ్రయే పరాత్ పరం నిరంతరమ్ || 2
ఇక్కడ జీవశక్తి గురించి చెప్పబడింది. 'నవోదితార్కభాస్వరం' (ఉదయించే సూర్యుని తేజస్సు) అంటే, నాయకత్వానికి 'అధిక ప్రాణశక్తి' అవసరం. అలసిపోయిన శరీరం, నిస్తేజమైన మెదడుతో గొప్ప పనులు చేయలేము. 'నతేతరాతిభీకరం' ఒక కఠిన సత్యం—క్రమశిక్షణ లేనివారికి, క్రమశిక్షణ కలిగిన వ్యక్తిని చూస్తే భయం వేస్తుంది. మీ ఏకాగ్రత మరియు కష్టం ఇతరులను భయపెట్టేలా ఉండాలి. 'నతాధికాపదుద్ధరమ్' అంటే కష్టాల నుండి పైకి లేపేవాడు. ఇది మనోస్థైర్యం. కింద పడటం ఓటమి కాదు, పడిన వేగం కంటే రెట్టింపు వేగంతో పైకి లేవడమే వినాయక తత్వం.
సమస్తలోకశంకరం నిరస్తదైత్యకుంజరం
దరేతరోదరం వరం వరేభవక్త్రమక్షరమ్ |
కృపాకరం క్షమాకరం ముదాకరం యశస్కరం
మనస్కరం నమస్కృతాం నమస్కరోమి భాస్వరమ్ || 3
ఇది భావోద్వేగ నియంత్రణను వివరిస్తుంది. 'కృపాకరం', 'క్షమాకరం' అనేవి బలహీనతలు కాదు, అవి తెలివైన గుణాలు. పగ మరియు ద్వేషం మన 'మేధస్సు'ను తగ్గిస్తాయి. క్షమించడం అంటే మన మెదడులోని మాలిన్యాన్ని తొలగించి, ఏకాగ్రతను లక్ష్యం వైపు మళ్లించడం. 'మనస్కరం' అంటే స్థిరమైన బుద్ధిని ప్రసాదించేవాడు. నిజమైన విజయం కేవలం నైపుణ్యం వల్ల రాదు, అది స్థితప్రజ్ఞత వల్ల వస్తుంది. ప్రపంచాన్ని జయించే ముందు (సమస్తలోకశంకరం), మీ ఉద్వేగాలను మీరు జయించాలి.
అకించనార్తిమార్జనం చిరంతనోక్తిభాజనం
పురారిపూర్వనందనం సురారిగర్వచర్వణమ్ |
ప్రపంచనాశభీషణం ధనంజయాదిభూషణమ్
కపోలదానవారణం భజే పురాణవారణమ్ || 4
ఈ శ్లోకం అహంకార వినాశనం మరియు 'విప్లవాత్మక మార్పు' గురించి చెబుతుంది. 'సురారిగర్వచర్వణమ్' అంటే శత్రువుల గర్వాన్ని నమిలి మింగేవాడు. ఇక్కడ శత్రువు 'నాకు అన్నీ తెలుసు' అనే మన అహంకారమే. వినాయక శక్తి ఈ జడత్వాన్ని బద్దలు కొడుతుంది. 'ప్రపంచనాశభీషణం' అంటే పాత పద్ధతులను కూల్చివేయడం. మిమ్మల్ని మీరు కొత్తగా ఆవిష్కరించుకోవాలంటే, పాత పద్ధతులను నిర్దాక్షిణ్యంగా వదిలేయాలి. 'కపోలదానవారణం' అనేది అద్భుతమైన సృజనాత్మక ప్రవాహానికి ప్రతీక.
నితాంతకాంతదంతకాంతిమంతకాంతకాత్మజం
అచింత్యరూపమంతహీనమంతరాయకృంతనమ్ |
హృదంతరే నిరంతరం వసంతమేవ యోగినాం
తమేకదంతమేవ తం విచింతయామి సంతతమ్ || 5
ఇది దీక్ష మరియు ఏకాగ్రతకు సంబంధించిన అంతిమ శ్లోకం. 'అంతరాయకృంతనమ్' లో 'కృంతన' అంటే ఖండించడం. సమస్యలతో రాజీ పడకూడదు, వాటిని సమూలంగా తొలగించాలి. 'ఏకదంతం' అంటే ఏకైక లక్ష్యం. గొప్పగా ఏదైనా సాధించాలంటే, అనేక చిన్న చిన్న కోరికలను త్యాగం చేయాలి. ఒకే విషయంపై సంపూర్ణంగా దృష్టి పెట్టడమే విజయ రహస్యం. 'హృదంతరే వసంతం' అంటే ఈ శక్తి బయట లేదు, మీ అంతరంగంలో దాగి ఉంది. దాన్ని మేల్కొల్పండి.
మహాగణేశపంచరత్నమాదరేణ యోన్వహం
ప్రజల్పతి ప్రభాతకే హృది స్మరన్ గణేశ్వరమ్ |
అరోగతామదోషతాం సుసాహితీం సుపుత్రతాం
సమాహితాయురష్టభూతిమభ్యుపైతి సోచిరాత్ || 6
ఈ శ్లోకం 'క్రమశిక్షణ' మరియు దాని ఫలితాల గురించి చెబుతుంది. 'ప్రభాతకే' (ఉదయాన్నే) అంటే, రోజును అత్యున్నతమైన ఆలోచనలతో ప్రారంభించడం. ఇది మన మెదడును విజయానికి సిద్ధం చేసే ప్రక్రియ. 'హృది స్మరన్' అంటే, ఆ నాయకత్వ లక్షణాలను మనసులో గాఢంగా ముద్రించుకోవడం. 'అరోగతాం' (ఆరోగ్యం) మరియు 'అదోషతాం' (దోషరహితమైన వ్యక్తిత్వం) విజయానికి మూలస్తంభాలు. ఆరోగ్యం మరియు నీతి లేనిదే ఏ విజయమూ నిలబడదు. 'సుసాహితీం' (మంచి విద్య), 'అష్టభూతిం' (అష్ట ఐశ్వర్యాలు) అంటే కేవలం డబ్బు కాదు, అది జ్ఞానం, ఆరోగ్యం మరియు ధైర్యంతో కూడిన 'సంపూర్ణ విజయం'. ఈ సాధన వల్ల అది త్వరలోనే సిద్ధిస్తుంది.
ముదాకరాత్తమోదకం సదా విముక్తిసాధకం
కలాధరావతంసకం విలాసిలోకరక్షకం।
అనాయకైకనాయకం వినాశితేభదైత్యకం
నతాశుభాశునాశకం నమామి తం వినాయకం।
నతేతరాతిభీకరం నవోదితార్కభాస్వరం
నమత్సురారినిర్జరం నతాధికాపదుద్ధరం।
సురేశ్వరం నిధీశ్వరం గజేశ్వరం గణేశ్వరం
మహేశ్వరం తమాశ్రయే పరాత్పరం నిరంతరం।
సమస్తలోకశంకరం నిరస్తదైత్యకుంజరం
దరేతరోదరం వరం వరేభవక్త్రమక్షరం।
కృపాకరం క్షమాకరం ముదాకరం యశస్కరం
మనస్కరం నమస్కృతాం నమస్కరోమి భాస్వరం।
అకించనార్తిమార్జనం చిరంతనోక్తిభాజనం
పురారిపూర్వనందనం సురారిగర్వచర్వణం।
ప్రపంచనాశభీషణం ధనంజయాదిభూషణం
కపోలదానవారణం భజే పురాణవారణం।
నితాంతకాంతదంతకాంతిమంతకాంతకాత్మజం
అచింత్యరూపమంతహీనమంతరాయకృంతనం।
హృదంతరే నిరంతరం వసంతమేవ యోగినాం
తమేకదంతమేవ తం విచింతయామి సంతతం।
మహాగణేశపంచరత్నమాదరేణ యోఽన్వహం
ప్రజల్పతి ప్రభాతకే హృది స్మరన్ గణేశ్వరం।
అరోగతామదోషతాం సుసాహితీం సుపుత్రతాం
సమాహితాయురష్టభూతిమభ్యుపైతి సోఽచిరాత్।
Other stotras
