ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ಭುಜಂಗ ಸ್ತೋತ್ರ

1.

ಸದಾ ಬಾಲರೂಪಾऽಪಿ ವಿಘ್ನಾದ್ರಿಹಂತ್ರೀ

ಮಹಾದಂತಿ-ವಕ್ತ್ರಾऽಪಿ ಪಂಚಾಸ್ಯಮಾನ್ಯಾ |

ವಿಧೀಂದ್ರಾದಿಮೃಗ್ಯಾ ಗಣೇಶಾಭಿಧಾ ಮೇ

ವಿಧತ್ತಾಂ ಶ್ರಿಯಂ ಕಾऽಪಿ ಕಲ್ಯಾಣಮೂರ್ತಿಃ || 1 ||

ಅರ್ಥ: ಯಾವಾಗಲೂ ಬಾಲರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ವಿಘ್ನಗಳೆಂಬ ಪರ್ವತವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು, ಗಜಮುಖನಾಗಿದ್ದರೂ ಪಂಚಮುಖನಾದ ಶಿವನಿಂದಲೂ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುವವನು, ಬ್ರಹ್ಮ, ಇಂದ್ರ ಮುಂತಾದ ದೇವತೆಗಳಿಂದಲೂ ಹುಡುಕಲ್ಪಡುವವನು, ಅನಿರ್ವಚನೀಯವಾದ ಮಂಗಳಮೂರ್ತಿಯೂ ಆದ ಆ ಶ್ರೀ ಗಣೇಶನು ನನಗೆ ಸಕಲ ಸಂಪತ್ತುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಶುಭವನ್ನು ಕರುಣಿಸಲಿ.

2.

ನ ಜಾನಾಮಿ ಶಬ್ದಂ ನ ಜಾನಾಮಿ ಚಾರ್ಥಂ

ನ ಜಾನಾಮಿ ಪದ್ಯಂ ನ ಜಾನಾಮಿ ಗದ್ಯಮ್ |

ಚಿದೇಕಾ ಷಡಾಸ್ಯಾ ಹೃದಿ ದ್ಯೋತತೇ ಮೇ

ಮುಖಾನ್ನಿಃಸರಂತೇ ಗಿರಶ್ಚಾಪಿ ಚಿತ್ರಮ್ || 2 ||

ಅರ್ಥ: ನನಗೆ ಶಬ್ದಗಳೂ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ, ಅವುಗಳ ಅರ್ಥವೂ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ನನಗೆ ಪದ್ಯವೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ಗದ್ಯವೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಆರು ಮುಖಗಳುಳ್ಳ ಒಂದು ಚೈತನ್ಯ ಜ್ಯೋತಿಯು ಬೆಳಗುತ್ತಿದೆ. ಅದರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿ ನನ್ನ ಬಾಯಿಂದಲೇ ಅಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ಈ ಕಾವ್ಯರೂಪದ ನುಡಿಗಳು ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಿವೆ.

3.

ಮಯೂರಾಧಿರೂಢಂ ಮಹಾವಾಕ್ಯಗೂಢಂ

ಮನೋಹಾರಿದೇಹಂ ಮಹಚ್ಚಿತ್ತಗೇಹಮ್ |

ಮಹೀದೇವದೇವಂ ಮಹಾವೇದಭಾವಂ

ಮಹಾದೇವಬಾಲಂ ಭಜೇ ಲೋಕಪಾಲಮ್ || 3 ||

ಅರ್ಥ: ನವಿಲನ್ನೇರಿರುವ, ವೇದಗಳ ಮಹಾವಾಕ್ಯಗಳ ಗೂಢಾರ್ಥವಾಗಿರುವ, ಮನೋಹರವಾದ ದೇಹವುಳ್ಳ, ಪರಿಶುದ್ಧವಾದ ಮನಸ್ಸುಗಳಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸುವ, ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ದೇವನಾಗಿರುವ, ಮಹಾ ವೇದಗಳ ಸಾರವಾಗಿರುವ, ಶಿವನ ಕುಮಾರನಾದ ಹಾಗೂ ಲೋಕಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಆ ಸ್ವಾಮಿಯನ್ನು ನಾನು ಭಜಿಸುತ್ತೇನೆ.

4.

ಯದಾ ಸನ್ನಿಧಾನಂ ಗತಾ ಮಾನವಾ ಮೇ

ಭವಾಂಭೋಧಿಪಾರಂ ಗತಾಸ್ತೇ ತದೈವ |

ಇತಿ ವ್ಯಂಜಯನ್ ಸಿಂಧುತೀರೇ ಯ ಆಸ್ತೇ

ತಮೀಡೇ ಪವಿತ್ರಂ ಪರಾಶಕ್ತಿಪುತ್ರಮ್ || 4 ||

ಅರ್ಥ: "ನನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಬರುವ ಭಕ್ತರು, ಬಂದ ತಕ್ಷಣವೇ ಈ ಸಂಸಾರ ಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾರೆ" ಎಂದು ಭಕ್ತರಿಗೆ ತಿಳಿಸುವಂತೆ ಸಮುದ್ರ ತೀರದಲ್ಲಿ (ತಿರುಚೆಂದೂರಿನಲ್ಲಿ) ನೆಲೆಸಿರುವ ಪರಾಶಕ್ತಿಯ ಪವಿತ್ರ ಪುತ್ರನಾದ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನನ್ನು ನಾನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತೇನೆ.

5.

ಯಥಾಬ್ಧೇಸ್ತರಂಗಾ ಲಯಂ ಯಾಂತಿ ತುಂಗಾ-

ಸ್ತಥೈವಾಪದಃ ಸನ್ನಿಧೌ ಸೇವತಾಂ ಮೇ |

ಇತೀವೋರ್ಮಿಪಂಕ್ತೀರ್ನೃಣಾಂ ದರ್ಶಯಂತಂ

ಸದಾ ಭಾವಯೇ ಹೃತ್ಸರೋಜೇ ಗುಹಂ ತಮ್ || 5 ||

ಅರ್ಥ: "ಸಮುದ್ರದ ಬೃಹತ್ ಅಲೆಗಳು ಹೇಗೆ ಅದೇ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿಯೇ ಲೀನವಾಗುತ್ತವೆಯೋ, ಹಾಗೆಯೇ ನನ್ನನ್ನು ಶರಣಾಗುವವರ ಆಪತ್ತುಗಳೆಲ್ಲವೂ ನನ್ನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ" ಎಂದು ಸಮುದ್ರದ ಅಲೆಗಳ ಸಾಲನ್ನು ತೋರಿಸಿ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಉಪದೇಶಿಸುವಂತೆ ನಿಂತಿರುವ ಆ ಗುಹನನ್ನು (ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿಯನ್ನು) ನಾನು ಸದಾ ನನ್ನ ಹೃದಯಕಮಲದಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತೇನೆ.

6.

ಗಿರೌ ಮನ್ನಿವಾಸೇ ನರಾ ಯೇऽಧಿರೂಢಾ-

ಸ್ತದಾ ಪರ್ವತೇ ರಾಜತೇ ತೇऽಧಿರೂಢಾಃ |

ಇತೀವ ಬ್ರುವನ್ಗಂಧಶೈಲಾಧಿರೂಢಃ

ಸ ದೇವೋ ಮುದೇ ಮೇ ಸದಾ ಷಣ್ಮುಖೋऽಸ್ತು || 6 ||

ಅರ್ಥ: "ನಾನು ವಾಸಿಸುವ ಈ ಬೆಟ್ಟವನ್ನು ಏರುವವರು, ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಶಿವನ ಕೈಲಾಸ (ಬೆಳ್ಳಿ) ಪರ್ವತವನ್ನೇ ಏರಿದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ" ಎಂದು ಹೇಳುವಂತೆ ಗಂಧಮಾದನ ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಆ ಷಣ್ಮುಖ ದೇವರು ಯಾವಾಗಲೂ ನನ್ನ ಆನಂದಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾಗಲಿ.

7.

ಮಹಾಂಭೋಧಿತೀರೇ ಮಹಾಪಾಪಚೋರೇ

ಮುನೀಂದ್ರಾನುಕೂಲೇ ಸುಗಂಧಾಖ್ಯಶೈಲೇ |

ಗುಹಾಯಾಂ ವಸಂತಂ ಸ್ವಭಾಸಾ ಲಸಂತಂ

ಜನಾರ್ತಿಂ ಹರಂತಂ ಶ್ರಯಾಮೋ ಗುಹಂ ತಮ್ || 7 ||

ಅರ್ಥ: ಮಹಾಸಮುದ್ರದ ತೀರದಲ್ಲಿ, ಮಹಾಪಾಪಗಳನ್ನು ಸಹ ನಾಶಮಾಡುವ, ಮುನಿಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾದ ಸುಗಂಧ (ಗಂಧಮಾದನ) ಎಂಬ ಪರ್ವತದ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ, ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಕಾಂತಿಯಿಂದಲೇ ಬೆಳಗುವ, ಭಕ್ತರ ದುಃಖಗಳನ್ನು ಹರಿಸುವ ಆ ಗುಹನನ್ನು ನಾವು ಶರಣುಹೊಂದುತ್ತೇವೆ.

8.

ಲಸತ್ಸ್ವರ್ಣಗೇಹೇ ನೃಣಾಂ ಕಾಮದೋಹೇ

ಸುಮಸ್ತೋಮಸಂಛನ್ನಮಾಣಿಕ್ಯಮಂಚೇ |

ಸಮುದ್ಯತ್ಸಹಸ್ರಾರ್ಕತುಲ್ಯಪ್ರಕಾಶಂ

ಸದಾ ಭಾವಯೇ ಕಾರ್ತಿಕೇಯಂ ಸುರೇಶಮ್ || 8 ||

ಅರ್ಥ: ಭಕ್ತರ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಹೊಳೆಯುವ ಚಿನ್ನದ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ, ಹೂವಿನ ರಾಶಿಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಮಾಣಿಕ್ಯದ ಮಂಚದ ಮೇಲೆ, ಉದಯಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಾವಿರ ಸೂರ್ಯರಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವ ದೇವದೇವನಾದ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನನ್ನು ನಾನು ಸದಾ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತೇನೆ.

9.

ರಣದ್ಧಂಸಕೇ ಮಂಜುಲೇऽತ್ಯಂತಶೋಣೇ

ಮನೋಹಾರಿಲಾವಣ್ಯಪೀಯೂಷಪೂರ್ಣೆ |

ಮನಃಷಟ್ಪದೋ ಮೇ ಭವಕ್ಲೇಶತಪ್ತಃ

ಸದಾ ಮೋದತಾಂ ಸ್ಕಂದ ತೇ ಪಾದಪದ್ಮೇ || 9 ||

ಅರ್ಥ: ಎಲೈ ಸ್ಕಂದನೇ! ಝಣಝಣ ನಾದಗೈಯುವ ಗೆಜ್ಜೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ, ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ, ಕೆಂಪಾಗಿರುವ, ಮನೋಹರವಾದ ಲಾವಣ್ಯವೆಂಬ ಅಮೃತದಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ನಿನ್ನ ಪಾದಕಮಲಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಸಾರದ ತಾಪದಿಂದ ಬೆಂದಿರುವ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸೆಂಬ ದುಂಬಿಯು ಸದಾ ಆನಂದಿಸಲಿ.

10.

ಸುವರ್ಣಾಭದಿವ್ಯಾಂಬರೈರ್ಭಾಸಮಾನಾಂ

ಕ್ವಣತ್ಕಿಂಕಿಣೀಮೇಖಲಾಶೋಭಮಾನಾಮ್ |

ಲಸದ್ಧೇಮಪಟ್ಟೇನ ವಿದ್ಯೋತಮಾನಾಂ

ಕಟಿಂ ಭಾವಯೇ ಸ್ಕಂದ ತೇ ದೀಪ್ಯಮಾನಾಮ್ || 10 ||

ಅರ್ಥ: ಎಲೈ ಸ್ಕಂದನೇ! ಚಿನ್ನದ ಕಾಂತಿಯಂತಹ ದಿವ್ಯ ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುತ್ತಿರುವ, ಸದ್ದುಮಾಡುವ ಕಿರುಗೆಜ್ಜೆಗಳಿರುವ ಒಡ್ಯಾಣವನ್ನು (ಮೇಖಲೆಯನ್ನು) ಧರಿಸಿರುವ, ಹೊಳೆಯುವ ಚಿನ್ನದ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿರುವ ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಸೊಂಟವನ್ನು (ಕಟಿಭಾಗವನ್ನು) ನಾನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತೇನೆ.

11.

ಪುಲಿಂದೇಶಕನ್ಯಾಘನಾಭೋಗತುಂಗ-

ಸ್ತನಾಲಿಂಗನಾಸಕ್ತಕಾಶ್ಮೀರರಾಗಮ್ |

ನಮಸ್ಯಾಮಹಂ ತಾರಕಾರೇ ತವೋರಃ

ಸ್ವಭಕ್ತಾವನೇ ಸರ್ವದಾ ಸಾನುರಾಗಮ್ || 11 ||

ಅರ್ಥ: ಎಲೈ ತಾರಕಾಸುರ ಸಂಹಾರಿಯೇ! ಬೇಡರ ಕನ್ಯೆಯಾದ ಶ್ರೀವಳ್ಳಿಯ ಆಲಿಂಗನದಿಂದಾಗಿ ಕುಂಕುಮಕೇಸರಿಯ ಬಣ್ಣ ಮೆತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವ ಹಾಗೂ ತನ್ನ ಭಕ್ತರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಅಪಾರ ಪ್ರೇಮವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಿನ್ನ ವಕ್ಷಸ್ಥಳಕ್ಕೆ (ಎದೆಗೆ) ನಾನು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ.

12.

ವಿಧೌ ಕ್ಲೃಪ್ತದಂಡಾನ್ ಸ್ವಲೀಲಾಧೃತಾಂಡಾನ್-

ನಿರಸ್ತೇಭಶುಂಡಾನ್ ದ್ವಿಷತ್ಕಾಲದಂಡಾನ್ |

ಹತೇಂದ್ರಾರಿಷಂಡಾಂಜಗತ್ರಾಣಶೌಂಡಾನ್

ಸದಾ ತೇ ಪ್ರಚಂಡಾನ್ ಶ್ರಯೇ ಬಾಹುದಂಡಾನ್ || 12 ||

ಅರ್ಥ: ಬ್ರಹ್ಮದೇವನನ್ನೇ ದಂಡಿಸಿದ, ಕೇವಲ ತನ್ನ ಲೀಲೆಯಿಂದಲೇ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವ, ಐರಾವತ ಆನೆಯ ಸೊಂಡಿಲಿನ ಗರ್ವವನ್ನು ಅಡಗಿಸಿದ, ಶತ್ರುಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಯಮದಂಡದಂತಿರುವ, ರಾಕ್ಷಸ ಸಮೂಹವನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ, ಜಗತ್ತನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಮರ್ಥವಾದ ನಿನ್ನ ಪ್ರಚಂಡ ಬಾಹುಗಳನ್ನು ನಾನು ಸದಾ ಶರಣುಹೊಂದುತ್ತೇನೆ.

13.

ಸದಾ ಶಾರದಾಃ ಷಣ್ಮೃಗಾಂಕಾ ಯದಿ ಸ್ಯುಃ

ಸಮುದ್ಯಂತ ಏವ ಸ್ಥಿತಾಶ್ಚೇತ್ಸಮಂತಾತ್ |

ಸದಾ ಪೂರ್ಣಬಿಂಬಾಃ ಕಳಂಕೈಶ್ಚ ಹೀನಾ-

ಸ್ತದಾ ತ್ವನ್ಮುಖಾನಾಂ ಬ್ರುವೇ ಸ್ಕಂದ ಸಾಮ್ಯಮ್ || 13 ||

ಅರ್ಥ: ಎಲೈ ಸ್ಕಂದನೇ! ಶರತ್ಕಾಲದ ಆರು ಕಳಂಕರಹಿತವಾದ ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರರು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ಉದಯಿಸಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿಂತರೆ, ಆಗ ಮಾತ್ರ ಅವು ನಿನ್ನ ಆರು ಮುಖಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವೆಂದು ನಾನು ಹೇಳಬಲ್ಲೆ.

14.

ಸ್ಫುರನ್ಮಂದಹಾಸೈಃ ಸಹಂಸಾನಿ ಚಂಚ-

ತ್ಕಟಾಕ್ಷಾವಲೀಭೃಂಗಸಂಘೋಜ್ಜ್ವಲಾನಿ |

ಸುಧಾಸ್ಯಂದಿಬಿಂಬಾಧರಾಣೀಶಸೂನೋ

ತವಾಲೋಕಯೇ ಷಣ್ಮುಖಾಂಭೋರುಹಾಣಿ || 14 ||

ಅರ್ಥ: ಎಲೈ ಈಶ್ವರನ ಪುತ್ರನೇ! ಮಂದಹಾಸವೆಂಬ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಹಂಸಗಳು ವಿಹರಿಸುತ್ತಿರುವ, ಚಂಚಲವಾದ ಕಡೆಗಣ್ಣಿನ ನೋಟವೆಂಬ ದುಂಬಿಗಳ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವ, ಅಮೃತವನ್ನು ಸುರಿಸುವ ತೊಂಡೆಹಣ್ಣಿನಂತಹ ಕೆಂಪು ತುಟಿಗಳುಳ್ಳ ನಿನ್ನ ಆರು ಮುಖಗಳೆಂಬ ಕಮಲಗಳನ್ನು ನಾನು ದರ್ಶಿಸುತ್ತೇನೆ.

15.

ವಿಶಾಲೇಷು ಕರ್ಣಾಂತದೀರ್ಘೇಷ್ವಜಸ್ರಂ

ದಯಾಸ್ಯಂದಿಷು ದ್ವಾದಶಸ್ವೀಕ್ಷಣೇಷು |

ಮಯೀಷತ್ಕಟಾಕ್ಷಃ ಸಕೃತ್ಪಾತಿತಶ್ಚೇ-

ದ್ಭವೇತ್ತೇ ದಯಾಶೀಲ ಕಾ ನಾಮ ಹಾನಿಃ || 15 ||

ಅರ್ಥ: ಕರುಣಾಮಯಿಯೇ! ಕಿವಿಯವರೆಗೆ ಚಾಚಿರುವ, ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಾಲವಾದ, ಸದಾ ಕರುಣೆಯನ್ನು ಸುರಿಸುವ ನಿನ್ನ ಹನ್ನೆರಡು ಕಣ್ಣುಗಳ ಪೈಕಿ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಕಡೆಗಣ್ಣಿನ ನೋಟವಾದರೂ ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದರೆ ನಿನಗೇನಾದರೂ ನಷ್ಟವಿದೆಯೇ? (ದಯವಿಟ್ಟು ನನ್ನನ್ನು ಕರುಣಿಸು).

16.

ಸುತಾಂಗೋದ್ಭವೋ ಮೇऽಸಿ ಜೀವೇತಿ ಷಡ್ಧಾ

ಜಪನ್ಮಂತ್ರಮೀಶೋ ಮುದಾ ಜಿಘ್ರತೇ ಯಾನ್ |

ಜಗದ್ಭಾರಭೃದ್ಭ್ಯೋ ಜಗನ್ನಾಥ ತೇಭ್ಯಃ

ಕಿರೀಟೋಜ್ಜ್ವಲೇಭ್ಯೋ ನಮೋ ಮಸ್ತಕೇಭ್ಯಃ || 16 ||

ಅರ್ಥ: "ಮಗನೇ! ನೀನು ನನ್ನ ಅಂಗದಿಂದಲೇ ಜನಿಸಿದವನು, ಚಿರಂಜೀವಿಯಾಗಿರು" ಎಂದು ಪರಮಶಿವನು ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಆರು ಬಾರಿ ಜಪಿಸುತ್ತಾ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಯಾವ ಶಿರಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಮುದ್ದಾಡುತ್ತಾನೋ, ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತಿನ ಭಾರವನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ಕಿರೀಟಗಳಿಂದ ಬೆಳಗುತ್ತಿರುವ ನಿನ್ನ ಆ ಆರು ಶಿರಸ್ಸುಗಳಿಗೆ ನನ್ನ ನಮಸ್ಕಾರಗಳು, ಹೇ ಜಗನ್ನಾಥನೇ!

17.

ಸ್ಫುರದ್ರತ್ನಕೇಯೂರಹಾರಾಭಿರಾಮ-

ಶ್ಚಲತ್ಕುಂಡಲಶ್ರೀಲಸದ್ಗಂಡಭಾಗಃ |

ಕಟೌ ಪೀತವಾಸಾಃ ಕರೇ ಚಾರುಶಕ್ತಿಃ

ಪುರಸ್ತಾನ್ಮಮಾಸ್ತಾಂ ಪುರಾರೇಸ್ತನೂಜಃ || 17 ||

ಅರ್ಥ: ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ರತ್ನಖಚಿತವಾದ ಭುಜಕೀರ್ತಿ (ತೋಳುಬಂದಿ) ಮತ್ತು ಹಾರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಮನೋಹರನಾಗಿರುವ, ಕದಲುವ ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ಹೊಳೆಯುವ ಕೆನ್ನೆಗಳುಳ್ಳ, ಸೊಂಟದಲ್ಲಿ ಪೀತಾಂಬರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ವೇಲಾಯುಧವನ್ನು (ಶಕ್ತಿ) ಹಿಡಿದಿರುವ ಆ ತ್ರಿಪುರಾರಿಯ (ಶಿವನ) ಕುಮಾರನು ನನ್ನ ಎದುರು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗಲಿ.

18.

ಇಹಾಯಾಹಿ ವತ್ಸೇತಿ ಹಸ್ತಾನ್ಪ್ರಸಾರ್ಯಾ-

ಹ್ವಯತ್ಯಾದರಾಚ್ಛಂಕರೇ ಮಾತುರಂಕಾತ್ |

ಸಮುತ್ಪತ್ಯ ತಾತಂ ಶ್ರಯಂತಂ ಕುಮಾರಂ

ಹರಾಶ್ಲಿಷ್ಟಗಾತ್ರಂ ಭಜೇ ಬಾಲಮೂರ್ತಿಮ್ || 18 ||

ಅರ್ಥ: "ಮಗನೇ! ಇತ್ತ ಬಾ" ಎಂದು ಪರಮಶಿವನು ತನ್ನ ಕೈಗಳನ್ನು ಚಾಚಿ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕರೆದಾಗ, ತಾಯಿಯ (ಪಾರ್ವತಿಯ) ಮಡಿಲಿನಿಂದ ಹಾರಿ ತಂದೆಯ ಬಳಿ ಓಡಿಹೋಗಿ ಆತನಿಂದ ಆಲಿಂಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುವ ಆ ಬಾಲಸ್ವರೂಪನಾದ ಕುಮಾರನನ್ನು ನಾನು ಭಜಿಸುತ್ತೇನೆ.

19.

ಕುಮಾರೇಶಸೂನೋ ಗುಹ ಸ್ಕಂದ ಸೇನಾ-

ಪತೇ ಶಕ್ತಿಪಾಣೇ ಮಯೂರಾಧಿರೂಢ |

ಪುಲಿಂದಾತ್ಮಜಾಕಾಂತ ಭಕ್ತಾರ್ತಿಹಾರಿನ್

ಪ್ರಭೋ ತಾರಕಾರೇ ಸದಾ ರಕ್ಷ ಮಾಂ ತ್ವಮ್ || 19 ||

ಅರ್ಥ: ಎಲೈ ಕುಮಾರನೇ! ಈಶ್ವರನ ಪುತ್ರನೇ! ಗುಹನೇ! ಸ್ಕಂದನೇ! ದೇವಸೇನಾಪತಿಯೇ! ಕೈಯಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯಾಯುಧವನ್ನು ಹಿಡಿದವನೇ! ನವಿಲನ್ನೇರಿದವನೇ! ವಳ್ಳಿಯ ಒಡೆಯನೇ! ಭಕ್ತರ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವವನೇ! ಪ್ರಭುವೇ! ತಾರಕಾಸುರನ ಶತ್ರುವೇ! ನನ್ನನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ರಕ್ಷಿಸು ತಂದೆ.

20.

ಪ್ರಶಾಂತೇಂದ್ರಿಯೇ ನಷ್ಟಸಂಜ್ಞೇ ವಿಚೇಷ್ಟೇ

ಕಫೋದ್ಗಾರಿವಕ್ತ್ರೇ ಭಯೋತ್ಕಂಪಿಗಾತ್ರೇ |

ಪ್ರಯಾಣೋನ್ಮುಖೇ ಮಯ್ಯನಾಥೇ ತದಾನೀಂ

ದ್ರುತಂ ಮೇ ದಯಾಲೋ ಭವಾಗ್ರೇ ಗುಹ ತ್ವಮ್ || 20 ||

ಅರ್ಥ: ದಯಾಮಯನಾದ ಗುಹನೇ! ನನ್ನ ಇಂದ್ರಿಯಗಳೆಲ್ಲ ಶಾಂತವಾಗಿ, ಪ್ರಜ್ಞೆ ತಪ್ಪಿ, ಚಲನೆ ನಿಂತು, ಬಾಯಿಂದ ಕಫ ಸುರಿಯುತ್ತಾ, ಭಯದಿಂದ ದೇಹ ನಡುಗುತ್ತಾ, ನಾನು ಈ ಲೋಕವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋಗುವ ಅನಾಥ ಸ್ಥಿತಿಯ ಆ ಕೊನೆಯ ಘಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ, ನೀನು ವೇಗವಾಗಿ ನನ್ನ ಮುಂದೆ ಬಂದು ನಿಲ್ಲಬೇಕು.

21.

ಕೃತಾಂತಸ್ಯ ದೂತೇಷು ಚಂಡೇಷು ಕೋಪಾ-

ದ್ದಹಚ್ಛಿಂಧಿ ಭಿಂಧೀತಿ ಮಾಂ ತರ್ಜಯತ್ಸು |

ಮಯೂರಂ ಸಮಾರುಹ್ಯ ಮಾ ಭೈರಿತಿ ತ್ವಂ

ಪುರಃ ಶಕ್ತಿಪಾಣಿರ್ಮಮಾಯಾಹಿ ಶೀಘ್ರಮ್ || 21 ||

ಅರ್ಥ: ಕ್ರೂರಿಗಳಾದ ಯಮದೂತರು ಕೋಪದಿಂದ "ಇವನನ್ನು ಸುಟ್ಟುಹಾಕಿರಿ, ಕತ್ತರಿಸಿರಿ, ಸೀಳಿರಿ" ಎಂದು ನನ್ನನ್ನು ಬೆದರಿಸುವಾಗ, ನೀನು ನಿನ್ನ ನವಿಲನ್ನೇರಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯಾಯುಧವನ್ನು ಹಿಡಿದು, "ಹೆದರಬೇಡ" ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ ತಕ್ಷಣವೇ ನನ್ನ ಎದುರು ಬರಬೇಕು.

22.

ಪ್ರಣಮ್ಯಾಸಕೃತ್ಪಾದಯೋಸ್ತೇ ಪತಿತ್ವಾ

ಪ್ರಸಾದ್ಯ ಪ್ರಭೋ ಪ್ರಾರ್ಥಯೇऽನೇಕವಾರಮ್ |

ನ ವಕ್ತುಂ ಕ್ಷಮೋऽಹಂ ತದಾನೀಂ ಕೃಪಾಬ್ಧೇ

ನ ಕಾರ್ಯಾಂತಕಾಲೇ ಮನಾಗಪ್ಯುಪೇಕ್ಷಾ || 22 ||

ಅರ್ಥ: ಪ್ರಭುವೇ! ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ಬಿದ್ದು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ನಿನ್ನನ್ನು ಒಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತೇನೆ. ಕರುಣಾಸಾಗರನೇ! ಆ ಮರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಮಾತನಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಆ ನನ್ನ ಕೊನೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪವೂ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡಬೇಡ.

23.

ಸಹಸ್ರಾಂಡಭೋಕ್ತಾ ತ್ವಯಾ ಶೂರನಾಮಾ

ಹತಸ್ತಾರಕಃ ಸಿಂಹವಕ್ತ್ರಶ್ಚ ದೈತ್ಯಃ |

ಮಮಾಂತರ್ಹೃದಿಸ್ಥಂ ಮನಃಕ್ಲೇಶಮೇಕಂ

ನ ಹಂಸಿ ಪ್ರಭೋ ಕಿಂ ಕರೋಮಿ ಕ್ವ ಯಾಮಿ || 23 ||

ಅರ್ಥ: ಪ್ರಭುವೇ! ಸಾವಿರಾರು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ ಶೂರಪದ್ಮ, ತಾರಕಾಸುರ, ಸಿಂಹಮುಖ ಎಂಬ ಮಹಾ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ನೀನು ಸಂಹರಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿರುವ ಕೇವಲ ಒಂದೇ ಒಂದು 'ಮನಃಕ್ಲೇಶವನ್ನು' (ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು/ದುಃಖವನ್ನು) ಏಕೆ ನಾಶಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ? ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ? ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲಿ?

24.

ಅಹಂ ಸರ್ವದಾ ದುಃಖಭಾರಾವಸನ್ನೋ

ಭವಾನ್ ದೀನಬಂಧುಸ್ತ್ವದನ್ಯಂ ನ ಯಾಚೇ |

ಭವದ್ಭಕ್ತಿರೋಧಂ ಸದಾ ಕ್ಲೃಪ್ತಬಾಧಂ

ಮಮಾಧಿಂ ದ್ರುತಂ ನಾಶಯೋಮಾಸುತ ತ್ವಮ್ || 24 ||

ಅರ್ಥ: ನಾನು ಯಾವಾಗಲೂ ದುಃಖದ ಭಾರದಿಂದ ಕುಗ್ಗಿಹೋಗಿದ್ದೇನೆ. ನೀನು ದೀನಬಂಧು. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನಾನು ಬೇರಾರನ್ನೂ ಬೇಡುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲೈ ಉಮಾಪುತ್ರನೇ! ನಿನ್ನ ಮೇಲಿನ ಭಕ್ತಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯುಂಟುಮಾಡುವ ಮತ್ತು ನನಗೆ ಸದಾ ಪೀಡೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ನನ್ನ ಮಾನಸಿಕ ದುಃಖಗಳನ್ನು ನೀನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡು.

25.

ಅಪಸ್ಮಾರಕುಷ್ಠಕ್ಷಯಾರ್ಶಃ ಪ್ರಮೇಹ-

ಜ್ವರೋನ್ಮಾದಗುಲ್ಮಾದಿರೋಗಾ ಮಹಾಂತಃ |

ಪಿಶಾಚಾಶ್ಚ ಸರ್ವೇ ಭವತ್ಪತ್ರಭೂತಿಂ

ವಿಲೋಕ್ಯ ಕ್ಷಣಾತ್ತಾರಕಾರೇ ದ್ರವಂತೇ || 25 ||

ಅರ್ಥ: ಎಲೈ ತಾರಕಾಸುರ ಸಂಹಾರಿಯೇ! ಮೂರ್ಛೆರೋಗ (ಅಪಸ್ಮಾರ), ಕುಷ್ಠ, ಕ್ಷಯ, ಮೂಲವ್ಯಾಧಿ, ಮಧುಮೇಹ, ಜ್ವರ, ಉನ್ಮಾದ, ಗುಲ್ಮದಂತಹ ಭೀಕರ ರೋಗಗಳೂ ಮತ್ತು ಪಿಶಾಚಿಗಳೆಲ್ಲವೂ, ಎಲೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಡುವ ನಿನ್ನ ಭಸ್ಮವನ್ನು (ವಿಭೂತಿಯನ್ನು) ನೋಡಿದ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲೇ ಓಡಿಹೋಗುತ್ತವೆ.

26.

ದೃಶಿ ಸ್ಕಂದಮೂರ್ತಿಃ ಶ್ರುತೌ ಸ್ಕಂದಕೀರ್ತಿ-

ರ್ಮುಖೇ ಮೇ ಪವಿತ್ರಂ ಸದಾ ತಚ್ಚರಿತ್ರಮ್ |

ಕರೇ ತಸ್ಯ ಕೃತ್ಯಂ ವಪುಸ್ತಸ್ಯ ಭೃತ್ಯಂ

ಗುಹೇ ಸಂತು ಲೀನಾ ಮಮಾಶೇಷಭಾವಾಃ || 26 ||

ಅರ್ಥ: ನನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಸದಾ ಸ್ಕಂದನ ಮೂರ್ತಿಯೇ ನೆಲೆಸಿರಲಿ, ಕಿವಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಕಂದನ ಕೀರ್ತಿಯೇ ಮಾರ್ದನಿಸಲಿ, ಬಾಯಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಆತನ ಪವಿತ್ರ ಚರಿತ್ರೆಯೇ ಇರಲಿ. ನನ್ನ ಕೈಗಳು ಆತನ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿಯೇ ನಿರತವಾಗಿರಲಿ, ನನ್ನ ದೇಹವು ಆತನಿಗೆ ಸೇವಕನಾಗಿರಲಿ, ನನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಭಾವನೆಗಳೂ ಆ ಗುಹನಲ್ಲಿಯೇ ಲೀನವಾಗಿರಲಿ.

27.

ಮುನೀನಾಮುತಾಹೋ ನೃಣಾಂ ಭಕ್ತಿಭಾಜಾ-

ಮಭೀಷ್ಟಪ್ರದಾಃ ಸಂತಿ ಸರ್ವತ್ರ ದೇವಾಃ |

ನೃಣಾಮಂತ್ಯಜಾನಾಮಪಿ ಸ್ವಾರ್ಥದಾನೇ

ಗುಹಾದ್ದೇವಮನ್ಯಂ ನ ಜಾನೇ ನ ಜಾನೇ || 27 ||

ಅರ್ಥ: ಮುನಿಗಳಿಗೋ ಅಥವಾ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುವ ಮನುಷ್ಯರಿಗೋ ಅವರು ಕೇಳಿದ ವರಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಎಲ್ಲೆಡೆಯೂ ದೇವತೆಗಳಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ನನ್ನಂತಹ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯರಿಗೂ ಅವರು ಇಚ್ಛಿಸಿದನ್ನು ಕರುಣಿಸಲು ಗುಹನನ್ನು (ಮುರುಗನನ್ನು) ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೊಬ್ಬ ದೇವರಿರುವನೆಂದು ನನಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ, ನನಗೆ ತಿಳಿದೇ ಇಲ್ಲ.

28.

ಕಳತ್ರಂ ಸುತಾ ಬಂಧುವರ್ಗಃ ಪಶುರ್ವಾ

ನರೋ ವಾऽಥ ನಾರೀ ಗೃಹೇ ಯೇ ಮದೀಯಾಃ |

ಯಜಂತೋ ನಮಂತಃ ಸ್ತುವಂತೋ ಭವಂತಂ

ಸ್ಮರಂತಶ್ಚ ತೇ ಸಂತು ಸರ್ವೇ ಕುಮಾರ || 28 ||

ಅರ್ಥ: ಎಲೈ ಕುಮಾರನೇ! ನನ್ನ ಹೆಂಡತಿ, ಮಕ್ಕಳು, ಬಂಧುಗಳು, ಸಾಕುಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮತ್ತು ನನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷರೂ ಸಹ ಯಾವಾಗಲೂ ನಿನ್ನನ್ನೇ ಪೂಜಿಸುವವರಾಗಿ, ನಮಸ್ಕರಿಸುವವರಾಗಿ, ಸ್ತುತಿಸುವವರಾಗಿ ಮತ್ತು ನಿನ್ನನ್ನೇ ಸ್ಮರಿಸುವವರಾಗಿ ಇರಲಿ.

29.

ಮೃಗಾಃ ಪಕ್ಷಿಣೋ ದಂಶಕಾ ಯೇ ಚ ದುಷ್ಟಾ-

ಸ್ತಥಾ ವ್ಯಾಧಯೋ ಬಾಧಕಾ ಯೇ ಮದಂಗೇ |

ಭವಚ್ಛಕ್ತಿತೀಕ್ಷ್ಣಾಗ್ರಭಿನ್ನಾಃ ಸುದೂರೇ

ವಿನಶ್ಯಂತು ತೇ ಚೂರ್ಣಿತಕ್ರೌಂಚಶೈಲ || 29 ||

ಅರ್ಥ: ಕ್ರೌಂಚ ಪರ್ವತವನ್ನು ಪುಡಿಪುಡಿ ಮಾಡಿದವನೇ! ಕ್ರೂರ ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಕಚ್ಚುವ ಕೀಟಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ನನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಬಾಧಿಸುವ ರೋಗಗಳೆಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಾಯುಧದ (ವೇಲಿನ) ಹರಿತವಾದ ತುದಿಯಿಂದ ಸೀಳಲ್ಪಟ್ಟು ಬಹುದೂರ ಹೋಗಿ ನಾಶವಾಗಲಿ.

30.

ಜನಿತ್ರೀ ಪಿತಾ ಚ ಸ್ವಪುತ್ರಾಪರಾಧಂ

ಸಹೇತೇ ನ ಕಿಂ ದೇವಸೇನಾಧಿನಾಥ |

ಅಹಂ ಚಾತಿಬಾಲೋ ಭವಾನ್ ಲೋಕತಾತಃ

ಕ್ಷಮಸ್ವಾಪರಾಧಂ ಸಮಸ್ತಂ ಮಹೇಶ || 30 ||

ಅರ್ಥ: ದೇವಸೇನಾಪತಿಯೇ! ತಾಯಿ-ತಂದೆಯರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸುವುದಿಲ್ಲವೇ? (ಖಂಡಿತ ಕ್ಷಮಿಸುತ್ತಾರೆ). ನಾನು ಅತ್ಯಂತ ಚಿಕ್ಕ ಮಗು, ನೀನಾದರೋ ಸಮಸ್ತ ಲೋಕಗಳಿಗೂ ತಂದೆ. ಮಹೇಶನೇ! ನನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸು.

31.

ನಮಃ ಕೇಕಿನೇ ಶಕ್ತಯೇ ಚಾಪಿ ತುಭ್ಯಂ

ನಮಶ್ಛಾಗ ತುಭ್ಯಂ ನಮಃ ಕುಕ್ಕುಟಾಯ |

ನಮಃ ಸಿಂಧವೇ ಸಿಂಧುದೇಶಾಯ ತುಭ್ಯಂ

ಪುನಃ ಸ್ಕಂದಮೂರ್ತೇ ನಮಸ್ತೇ ನಮೋऽಸ್ತು || 31 ||

ಅರ್ಥ: ನಿನ್ನ ವಾಹನವಾದ ನವಿಲಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ನಿನ್ನ ಆಯುಧವಾದ ಶಕ್ತಿಗೆ (ವೇಲಾಯುಧಕ್ಕೆ) ನಮಸ್ಕಾರ, ವಾಹನವಾದ ಆಡಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ, ನಿನ್ನ ಧ್ವಜದಲ್ಲಿರುವ ಹುಂಜಕ್ಕೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಸಮುದ್ರಕ್ಕೂ ಹಾಗೂ ಆ ಸಮುದ್ರ ತೀರದ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೂ (ತಿರುಚೆಂದೂರಿಗೂ) ನಮಸ್ಕಾರ. ಸ್ಕಂದಮೂರ್ತಿಯೇ! ನಿನಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ನನ್ನ ನಮಸ್ಕಾರಗಳು.

32.

ಜಯಾನಂದಭೂಮಂಜಯಾಪಾರಧಾಮಂ-

ಜಯಾಮೋಘಕೀರ್ತೇ ಜಯಾನಂದಮೂರ್ತೇ |

ಜಯಾನಂದಸಿಂಧೋ ಜಯಾಶೇಷಬಂಧೋ

ಜಯ ತ್ವಂ ಸದಾ ಮುಕ್ತಿದಾನೇಶಸೂನೋ || 32 ||

ಅರ್ಥ: ಆನಂದಸ್ವರೂಪನಾದ ದೇವನೇ ನಿನಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ! ಅಪಾರವಾದ ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳವನೇ ನಿನಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ! ಅಪರಿಮಿತವಾದ ಕೀರ್ತಿಯುಳ್ಳವನೇ ನಿನಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ! ಆನಂದಮೂರ್ತಿಯೇ ನಿನಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ! ಆನಂದಸಾಗರನೇ ನಿನಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ! ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಬಂಧುವಾದವನೇ ನಿನಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ! ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಕರುಣಿಸುವ ಶಿವನ ಕುಮಾರನೇ! ನಿನಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಜಯವಾಗಲಿ.

33.

ಭುಜಂಗಾಖ್ಯವೃತ್ತೇನ ಕ್ಲೃಪ್ತಂ ಸ್ತವಂ ಯಃ

ಪಠೇದ್ಭಕ್ತಿಯುಕ್ತೋ ಗುಹಂ ಸಂಪ್ರಣಮ್ಯ |

ಸುಪುತ್ರಾನ್ ಕಳತ್ರಂ ಧನಂ ದೀರ್ಘಮಾಯು-

ರ್ಲಭೇತ್ಸ್ಕಂದಸಾಯುಜ್ಯಮಂತೇ ನರಃ ಸಃ || 33 ||

ಅರ್ಥ: 'ಭುಜಂಗಪ್ರಯಾತ' ಎಂಬ ಛಂದಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾಗಿರುವ ಈ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಗುಹನಿಗೆ (ಮುರುಗನಿಗೆ) ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಯಾರು ಪಠಿಸುತ್ತಾರೋ, ಆ ಮನುಷ್ಯನು ಸದ್ಗುಣವುಳ್ಳ ಪುತ್ರರನ್ನು, ಒಳ್ಳೆಯ ಪತ್ನಿಯನ್ನು, ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾಯುಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಆತನು ಸ್ಕಂದನ ಸಾಯುಜ್ಯವನ್ನು (ಮೋಕ್ಷವನ್ನು/ ಭಗವಂತನಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗುವುದನ್ನು) ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.

ಸದಾ ಬಾಲರೂಪಾಽಪಿ ವಿಘ್ನಾದ್ರಿಹಂತ್ರೀ
ಮಹಾದಂತಿವಕ್ತ್ರಾಽಪಿ ಪಂಚಾಸ್ಯಮಾನ್ಯಾ.
ವಿಧೀಂದ್ರಾದಿಮೃಗ್ಯಾ ಗಣೇಶಾಭಿಧಾ ಮೇ
ವಿಧತ್ತಾಂ ಶ್ರಿಯಂ ಕಾಽಪಿ ಕಲ್ಯಾಣಮೂರ್ತಿಃ.
ನ ಜಾನಾಮಿ ಶಬ್ದಂ ನ ಜಾನಾಮಿ ಚಾರ್ಥಂ
ನ ಜಾನಾಮಿ ಪದ್ಯಂ ನ ಜಾನಾಮಿ ಗದ್ಯಂ.
ಚಿದೇಕಾ ಷಡಾಸ್ಯಾ ಹೃದಿ ದ್ಯೋತತೇ ಮೇ
ಮುಖಾನ್ನಿಃಸರಂತೇ ಗಿರಶ್ಚಾಪಿ ಚಿತ್ರಂ.
ಮಯೂರಾಧಿರೂಢಂ ಮಹಾವಾಕ್ಯಗೂಢಂ
ಮನೋಹಾರಿದೇಹಂ ಮಹಚ್ಚಿತ್ತಗೇಹಂ.
ಮಹೀದೇವದೇವಂ ಮಹಾವೇದಭಾವಂ
ಮಹಾದೇವಬಾಲಂ ಭಜೇ ಲೋಕಪಾಲಂ.
ಯದಾ ಸನ್ನಿಧಾನಂ ಗತಾ ಮಾನವಾ ಮೇ
ಭವಾಂಭೋಧಿಪಾರಂ ಗತಾಸ್ತೇ ತದೈವ.
ಇತಿ ವ್ಯಂಜಯನ್ ಸಿಂಧುತೀರೇ ಯ ಆಸ್ತೇ
ತಮೀಡೇ ಪವಿತ್ರಂ ಪರಾಶಕ್ತಿಪುತ್ರಂ.
ಯಥಾಬ್ಧೇಸ್ತರಂಗಾ ಲಯಂ ಯಾಂತಿ ತುಂಗಾ-
ಸ್ತಥೈವಾಪದಃ ಸನ್ನಿಧೌ ಸೇವತಾಂ ಮೇ.
ಇತೀವೋರ್ಮಿಪಂಕ್ತೀರ್ನೃಣಾಂ ದರ್ಶಯಂತಂ
ಸದಾ ಭಾವಯೇ ಹೃತ್ಸರೋಜೇ ಗುಹಂ ತಂ.
ಗಿರೌ ಮನ್ನಿವಾಸೇ ನರಾ ಯೇಽಧಿರೂಢಾ-
ಸ್ತದಾ ಪರ್ವತೇ ರಾಜತೇ ತೇಽಧಿರೂಢಾಃ.
ಇತೀವ ಬ್ರುವನ್ಗಂಧಶೈಲಾಧಿರೂಢಃ
ಸ ದೇವೋ ಮುದೇ ಮೇ ಸದಾ ಷಣ್ಮುಖೋಽಸ್ತು.
ಮಹಾಂಭೋಧಿತೀರೇ ಮಹಾಪಾಪಚೋರೇ
ಮುನೀಂದ್ರಾನುಕೂಲೇ ಸುಗಂಧಾಖ್ಯಶೈಲೇ.
ಗುಹಾಯಾಂ ವಸಂತಂ ಸ್ವಭಾಸಾ ಲಸಂತಂ
ಜನಾರ್ತಿಂ ಹರಂತಂ ಶ್ರಯಾಮೋ ಗುಹಂ ತಂ.
ಲಸತ್ಸ್ವರ್ಣಗೇಹೇ ನೃಣಾಂ ಕಾಮದೋಹೇ
ಸುಮಸ್ತೋಮಸಂಛನ್ನಮಾಣಿಕ್ಯಮಂಚೇ.
ಸಮುದ್ಯತ್ಸಹಸ್ರಾರ್ಕತುಲ್ಯಪ್ರಕಾಶಂ
ಸದಾ ಭಾವಯೇ ಕಾರ್ತಿಕೇಯಂ ಸುರೇಶಂ.
ರಣದ್ಧಂಸಕೇ ಮಂಜುಲೇಽತ್ಯಂತಶೋಣೇ
ಮನೋಹಾರಿಲಾವಣ್ಯಪೀಯೂಷಪೂರ್ಣೇ.
ಮನಃಷಟ್ಪದೋ ಮೇ ಭವಕ್ಲೇಶತಪ್ತಃ
ಸದಾ ಮೋದತಾಂ ಸ್ಕಂದ ತೇ ಪಾದಪದ್ಮೇ.
ಸುವರ್ಣಾಭದಿವ್ಯಾಂಬರೈರ್ಭಾಸಮಾನಾಂ
ಕ್ವಣತ್ಕಿಂಕಿಣೀಮೇಖಲಾಶೋಭಮಾನಾಂ.
ಲಸದ್ಧೇಮಪಟ್ಟೇನ ವಿದ್ಯೋತಮಾನಾಂ
ಕಟಿಂ ಭಾವಯೇ ಸ್ಕಂದ ತೇ ದೀಪ್ಯಮಾನಾಂ.
ಪುಲಿಂದೇಶಕನ್ಯಾಘನಾಭೋಗತುಂಗ-
ಸ್ತನಾಲಿಂಗನಾಸಕ್ತಕಾಶ್ಮೀರರಾಗಂ.
ನಮಸ್ಯಾಮಹಂ ತಾರಕಾರೇ ತವೋರಃ
ಸ್ವಭಕ್ತಾವನೇ ಸರ್ವದಾ ಸಾನುರಾಗಂ.
ವಿಧೌ ಕೢಪ್ತದಂಡಾನ್ ಸ್ವಲೀಲಾಧೃತಾಂಡಾ-
ನ್ನಿರಸ್ತೇಭಶುಂಡಾನ್ ದ್ವಿಷತ್ಕಾಲದಂಡಾನ್.
ಹತೇಂದ್ರಾರಿಷಂಡಾಂಜಗತ್ರಾಣಶೌಂಡಾನ್
ಸದಾ ತೇ ಪ್ರಚಂಡಾನ್ ಶ್ರಯೇ ಬಾಹುದಂಡಾನ್.
ಸದಾ ಶಾರದಾಃ ಷಣ್ಮೃಗಾಂಕಾ ಯದಿ ಸ್ಯುಃ
ಸಮುದ್ಯಂತ ಏವ ಸ್ಥಿತಾಶ್ಚೇತ್ಸಮಂತಾತ್.
ಸದಾ ಪೂರ್ಣಬಿಂಬಾಃ ಕಲಂಕೈಶ್ಚ ಹೀನಾ-
ಸ್ತದಾ ತ್ವನ್ಮುಖಾನಾಂ ಬ್ರುವೇ ಸ್ಕಂದ ಸಾಮ್ಯಂ.
ಸ್ಫುರನ್ಮಂದಹಾಸೈಃ ಸಹಂಸಾನಿ ಚಂಚ-
ತ್ಕಟಾಕ್ಷಾವಲೀಭೃಂಗಸಂಘೋಜ್ಜ್ವಲಾನಿ.
ಸುಧಾಸ್ಯಂದಿಬಿಂಬಾಧರಾಣೀಶಸೂನೋ
ತವಾಲೋಕಯೇ ಷಣ್ಮುಖಾಂಭೋರುಹಾಣಿ.
ವಿಶಾಲೇಷು ಕರ್ಣಾಂತದೀರ್ಘೇಷ್ವಜಸ್ರಂ
ದಯಾಸ್ಯಂದಿಷು ದ್ವಾದಶಸ್ವೀಕ್ಷಣೇಷು.
ಮಯೀಷತ್ಕಟಾಕ್ಷಃ ಸಕೃತ್ಪಾತಿತಶ್ಚೇ-
ದ್ಭವೇತ್ತೇ ದಯಾಶೀಲ ಕಾ ನಾಮ ಹಾನಿಃ.
ಸುತಾಂಗೋದ್ಭವೋ ಮೇಽಸಿ ಜೀವೇತಿ ಷಡ್ಧಾ
ಜಪನ್ಮಂತ್ರಮೀಶೋ ಮುದಾ ಜಿಘ್ರತೇ ಯಾನ್.
ಜಗದ್ಭಾರಭೃದ್ಭ್ಯೋ ಜಗನ್ನಾಥ ತೇಭ್ಯಃ
ಕಿರೀಟೋಜ್ಜ್ವಲೇಭ್ಯೋ ನಮೋ ಮಸ್ತಕೇಭ್ಯಃ.
ಸ್ಫುರದ್ರತ್ನಕೇಯೂರಹಾರಾಭಿರಾಮ-
ಶ್ಚಲತ್ಕುಂಡಲಶ್ರೀಲಸದ್ಗಂಡಭಾಗಃ.
ಕಟೌ ಪೀತವಾಸಾಃ ಕರೇ ಚಾರುಶಕ್ತಿಃ
ಪುರಸ್ತಾನ್ಮಮಾಸ್ತಾಂ ಪುರಾರೇಸ್ತನೂಜಃ.
ಇಹಾಯಾಹಿ ವತ್ಸೇತಿ ಹಸ್ತಾನ್ಪ್ರಸಾರ್ಯಾ-
ಹ್ವಯತ್ಯಾದರಾಚ್ಛಂಕರೇ ಮಾತುರಂಕಾತ್.
ಸಮುತ್ಪತ್ಯ ತಾತಂ ಶ್ರಯಂತಂ ಕುಮಾರಂ
ಹರಾಶ್ಲಿಷ್ಟಗಾತ್ರಂ ಭಜೇ ಬಾಲಮೂರ್ತಿಂ.
ಕುಮಾರೇಶಸೂನೋ ಗುಹ ಸ್ಕಂದ ಸೇನಾ-
ಪತೇ ಶಕ್ತಿಪಾಣೇ ಮಯೂರಾಧಿರೂಢ.
ಪುಲಿಂದಾತ್ಮಜಾಕಾಂತ ಭಕ್ತಾರ್ತಿಹಾರಿನ್
ಪ್ರಭೋ ತಾರಕಾರೇ ಸದಾ ರಕ್ಷ ಮಾಂ ತ್ವಂ.
ಪ್ರಶಾಂತೇಂದ್ರಿಯೇ ನಷ್ಟಸಂಜ್ಞೇ ವಿಚೇಷ್ಟೇ
ಕಫೋದ್ಗಾರಿವಕ್ತ್ರೇ ಭಯೋತ್ಕಂಪಿಗಾತ್ರೇ.
ಪ್ರಯಾಣೋನ್ಮುಖೇ ಮಯ್ಯನಾಥೇ ತದಾನೀಂ
ದ್ರುತಂ ಮೇ ದಯಾಲೋ ಭವಾಗ್ರೇ ಗುಹ ತ್ವಂ.
ಕೃತಾಂತಸ್ಯ ದೂತೇಷು ಚಂಡೇಷು ಕೋಪಾ-
ದ್ದಹಚ್ಛಿಂದ್ಧಿ ಭಿಂದ್ಧೀತಿ ಮಾಂ ತರ್ಜಯತ್ಸು.
ಮಯೂರಂ ಸಮಾರುಹ್ಯ ಮಾ ಭೈರಿತಿ ತ್ವಂ
ಪುರಃ ಶಕ್ತಿಪಾಣಿರ್ಮಮಾಯಾಹಿ ಶೀಘ್ರಂ.
ಪ್ರಣಮ್ಯಾಸಕೃತ್ಪಾದಯೋಸ್ತೇ ಪತಿತ್ವಾ
ಪ್ರಸಾದ್ಯ ಪ್ರಭೋ ಪ್ರಾರ್ಥಯೇಽನೇಕವಾರಂ.
ನ ವಕ್ತುಂ ಕ್ಷಮೋಽಹಂ ತದಾನೀಂ ಕೃಪಾಬ್ಧೇ
ನ ಕಾರ್ಯಾಂತಕಾಲೇ ಮನಾಗಪ್ಯುಪೇಕ್ಷಾ.
ಸಹಸ್ರಾಂಡಭೋಕ್ತಾ ತ್ವಯಾ ಶೂರನಾಮಾ
ಹತಸ್ತಾರಕಃ ಸಿಂಹವಕ್ತ್ರಶ್ಚ ದೈತ್ಯಃ.
ಮಮಾಂತರ್ಹೃದಿಸ್ಥಂ ಮನಃಕ್ಲೇಶಮೇಕಂ
ನ ಹಂಸಿ ಪ್ರಭೋ ಕಿಂ ಕರೋಮಿ ಕ್ವ ಯಾಮಿ.
ಅಹಂ ಸರ್ವದಾ ದುಃಖಭಾರಾವಸನ್ನೋ
ಭವಾನ್ ದೀನಬಂಧುಸ್ತ್ವದನ್ಯಂ ನ ಯಾಚೇ.
ಭವದ್ಭಕ್ತಿರೋಧಂ ಸದಾ ಕೢಪ್ತಬಾಧಂ
ಮಮಾಧಿಂ ದ್ರುತಂ ನಾಶಯೋಮಾಸುತ ತ್ವಂ.
ಅಪಸ್ಮಾರಕುಷ್ಠಕ್ಷಯಾರ್ಶಃ ಪ್ರಮೇಹ-
ಜ್ವರೋನ್ಮಾದಗುಲ್ಮಾದಿರೋಗಾ ಮಹಾಂತಃ.
ಪಿಶಾಚಾಶ್ಚ ಸರ್ವೇ ಭವತ್ಪತ್ರಭೂತಿಂ
ವಿಲೋಕ್ಯ ಕ್ಷಣಾತ್ತಾರಕಾರೇ ದ್ರವಂತೇ.
ದೃಶಿ ಸ್ಕಂದಮೂರ್ತಿಃ ಶ್ರುತೌ ಸ್ಕಂದಕೀರ್ತಿ-
ರ್ಮುಖೇ ಮೇ ಪವಿತ್ರಂ ಸದಾ ತಚ್ಚರಿತ್ರಂ.
ಕರೇ ತಸ್ಯ ಕೃತ್ಯಂ ವಪುಸ್ತಸ್ಯ ಭೃತ್ಯಂ
ಗುಹೇ ಸಂತು ಲೀನಾ ಮಮಾಶೇಷಭಾವಾಃ.
ಮುನೀನಾಮುತಾಹೋ ನೃಣಾಂ ಭಕ್ತಿಭಾಜಾ-
ಮಭೀಷ್ಟಪ್ರದಾಃ ಸಂತಿ ಸರ್ವತ್ರ ದೇವಾಃ.
ನೃಣಾಮಂತ್ಯಜಾನಾಮಪಿ ಸ್ವಾರ್ಥದಾನೇ
ಗುಹಾದ್ದೇವಮನ್ಯಂ ನ ಜಾನೇ ನ ಜಾನೇ.
ಕಲತ್ರಂ ಸುತಾ ಬಂಧುವರ್ಗಃ ಪಶುರ್ವಾ
ನರೋ ವಾಽಥ ನಾರೀ ಗೃಹೇ ಯೇ ಮದೀಯಾಃ.
ಯಜಂತೋ ನಮಂತಃ ಸ್ತುವಂತೋ ಭವಂತಂ
ಸ್ಮರಂತಶ್ಚ ತೇ ಸಂತು ಸರ್ವೇ ಕುಮಾರ.
ಮೃಗಾಃ ಪಕ್ಷಿಣೋ ದಂಶಕಾ ಯೇ ಚ ದುಷ್ಟಾ-
ಸ್ತಥಾ ವ್ಯಾಧಯೋ ಬಾಧಕಾ ಯೇ ಮದಂಗೇ.
ಭವಚ್ಛಕ್ತಿತೀಕ್ಷ್ಣಾಗ್ರಭಿನ್ನಾಃ ಸುದೂರೇ
ವಿನಶ್ಯಂತು ತೇ ಚೂರ್ಣಿತಕ್ರೌಂಜಶೈಲ.
ಜನಿತ್ರೀ ಪಿತಾ ಚ ಸ್ವಪುತ್ರಾಪರಾಧಂ
ಸಹೇತೇ ನ ಕಿಂ ದೇವಸೇನಾಧಿನಾಥ.
ಅಹಂ ಚಾತಿಬಾಲೋ ಭವಾನ್ ಲೋಕತಾತಃ
ಕ್ಷಮಸ್ವಾಪರಾಧಂ ಸಮಸ್ತಂ ಮಹೇಶ.
ನಮಃ ಕೇಕಿನೇ ಶಕ್ತಯೇ ಚಾಪಿ ತುಭ್ಯಂ
ನಮಶ್ಛಾಗ ತುಭ್ಯಂ ನಮಃ ಕುಕ್ಕುಟಾಯ.
ನಮಃ ಸಿಂಧವೇ ಸಿಂಧುದೇಶಾಯ ತುಭ್ಯಂ
ಪುನಃ ಸ್ಕಂದಮೂರ್ತೇ ನಮಸ್ತೇ ನಮೋಽಸ್ತು.
ಜಯಾನಂದಭೂಮಂಜಯಾಪಾರಧಾಮ-
ಞ್ಜಯಾಮೋಘಕೀರ್ತೇ ಜಯಾನಂದಮೂರ್ತೇ.
ಜಯಾನಂದಸಿಂಧೋ ಜಯಾಶೇಷಬಂಧೋ
ಜಯ ತ್ವಂ ಸದಾ ಮುಕ್ತಿದಾನೇಶಸೂನೋ.
ಭುಜಂಗಾಖ್ಯವೃತ್ತೇನ ಕೢಪ್ತಂ ಸ್ತವಂ ಯಃ
ಪಠೇದ್ಭಕ್ತಿಯುಕ್ತೋ ಗುಹಂ ಸಂಪ್ರಣಮ್ಯ.
ಸುಪುತ್ರಾನ್ ಕಲತ್ರಂ ಧನಂ ದೀರ್ಘಮಾಯು-
ರ್ಲಭೇತ್ಸ್ಕಂದಸಾಯುಜ್ಯಮಂತೇ ನರಃ ಸಃ.

Ramaswamy Sastry and Vighnesh Ghanapaathi

Other stotras