ശാരദാ ഭുജംഗ സ്തോത്രം
സുവക്ഷോജകുംഭാം സുധാപൂർണകുംഭാം
പ്രസാദാവലംബാം പ്രപുണ്യാവലംബാം।
സദാസ്യേന്ദുബിംബാം സദാനോഷ്ഠബിംബാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദമ്പാം॥
ഈ ശ്ലോകം അമ്മയുടെ രൂപം അവതരിപ്പിക്കുന്നു. സ്തോത്രം ശാരീരിക വർണ്ണനയോടെ തുടങ്ങുന്നു. അമ്മ ഒരു കലശം പോലെയാണ്. അമ്മ അമൃതകുംഭം വഹിക്കുന്നു. ഇത് അമരത്വത്തിന്റെ അമൃതമാണ്. അമ്മ കാരുണ്യത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു. പുണ്യകർമ്മങ്ങളെ അമ്മ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. അമ്മയുടെ മുഖം ചന്ദ്രനെപ്പോലെ തിളങ്ങുന്നു. ചുണ്ടുകൾക്ക് മനോഹരമായ ചുവപ്പുനിറമുണ്ട്. ഞാൻ ശാരദാമ്മയെ വന്ദിക്കുന്നു. ഞാൻ അമ്മയെ എപ്പോഴും പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. അമ്മ എന്റെ സ്വന്തം അമ്മയാണ്. ഈ ഭൗതിക രൂപം ഒരു സത്യം മറയ്ക്കുന്നു. അമൃതം യഥാർത്ഥത്തിൽ ആത്മീയ ജ്ഞാനമാണ്. ഇത് അജ്ഞാനമെന്ന രോഗം മാറ്റുന്നു. ചന്ദ്രമുഖം പൂർണ്ണ ശാന്തിയുടെ ലക്ഷണമാണ്. നിലാവ് തളർന്ന മനസ്സിന് കുളിർമ്മ നൽകുന്നു. അമ്മയുടെ കൃപ എല്ലാവരിലും പെയ്യുന്നു. അതിന് ശുദ്ധമായ കർമ്മങ്ങൾ മാത്രം മതി. നല്ലവരെ അമ്മ സംരക്ഷിക്കുന്നു. ഭക്തി മനസ്സിൽ മാധുര്യം നിറയ്ക്കുന്നു. ഈശ്വരാനുഗ്രഹം ജീവിതത്തെ പൂർണ്ണമാക്കുന്നു.
കടാക്ഷേ ദയാർദ്രാം കരേ ജ്ഞാനമുദ്രാം
കലാഭിർവിനിദ്രാം കലാപൈഃ സുഭദ്രാം।
പുരസ്ത്രീം വിനിദ്രാം പുരസ്തുങ്ഗഭദ്രാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദമ്പാം॥
ഇവിടെ നമ്മുടെ ശ്രദ്ധ അമ്മയുടെ ജ്ഞാനത്തിലേക്ക് മാറുന്നു. അമ്മയുടെ കടാക്ഷത്തിൽ വലിയ കാരുണ്യമുണ്ട്. കയ്യിൽ ജ്ഞാനമുദ്രയുണ്ട്. ഇതാണ് ചിൻമുദ്ര. അമ്മ എല്ലാ കലകളിലും ഉണർന്നിരിക്കുന്നു. അമ്മ മനോഹരമായ ആഭരണങ്ങൾ ധരിക്കുന്നു. അമ്മ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠയായ സ്ത്രീയാണ്. അമ്മ ഒരിക്കലും ഉറങ്ങുന്നില്ല. അമ്മയുടെ മുന്നിൽ തുംഗഭദ്രാ നദി ഒഴുകുന്നു. ഞാൻ ശാരദാമ്മയെ സ്തുതിക്കുന്നു. ഞാൻ നിരന്തരം പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. ആ കാരുണ്യനോട്ടം ഭയം മാറ്റുന്നു. കൈമുദ്ര അഗാധമായ അറിവ് കാണിക്കുന്നു. ചൂണ്ടുവിരൽ തള്ളവിരലിൽ തൊടുന്നു. ഇത് ജീവാത്മാവും പരമാത്മാവും തമ്മിലുള്ള ചേർച്ചയാണ്. മറ്റു മൂന്നു വിരലുകൾ അഹങ്കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. അവ അകന്നു നിൽക്കണം. അമ്മയാണ് കലകളുടെയെല്ലാം അടിസ്ഥാനം. സർഗ്ഗശക്തി അവളിൽ നിന്നാണ് വരുന്നത്. അമ്മ എപ്പോഴും ശ്രദ്ധയോടെയിരിക്കുന്നു. അമ്മ ലോകത്തെ മുഴുവൻ കാക്കുന്നു. യഥാർത്ഥ അറിവ് എപ്പോഴും വലിയ കാരുണ്യം നൽകുന്നു. ശരിയായ ജ്ഞാനം മനുഷ്യനെ പൂർണ്ണമായി ഉണർത്തുന്നു.
ലലാമാങ്കഫാലാം ലസദ്ഗാനലോലാം
സ്വഭക്തൈകപാലാം യശഃശ്രീകപോലാം।
കരേ ത്വക്ഷമാലാം കനത്പ്രത്നലോലാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദമ്പാം॥
ഈ വരികൾ മുഖത്തെയും കൈകളെയും കുറിച്ച് പറയുന്നു. അമ്മയുടെ നെറ്റിയിൽ ഒരു പൊട്ടുണ്ട്. അമ്മ നല്ല സംഗീതം ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു. അമ്മ ഭക്തരെ മാത്രം സംരക്ഷിക്കുന്നു. അമ്മയുടെ കവിളുകൾ വലിയ പ്രകാശത്തോടെ തിളങ്ങുന്നു. അമ്മയുടെ കയ്യിൽ ഒരു രുദ്രാക്ഷമാലയുണ്ട്. അമ്മ പ്രാചീനമായ അറിവോടെ ശോഭിക്കുന്നു. ഞാൻ ശാരദാമ്മയെ എപ്പോഴും വന്ദിക്കുന്നു. അമ്മ എന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട അമ്മയാണ്. നെറ്റിയിലെ പൊട്ട് ഏകാഗ്രതയുടെ ചിഹ്നമാണ്. ഇത് ജ്ഞാനത്തിന്റെ കണ്ണാണ്. സംഗീതത്തോടുള്ള അമ്മയുടെ ഇഷ്ടം പ്രത്യേകതയുള്ളതാണ്. സംഗീതം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ശബ്ദത്തെ കാണിക്കുന്നു. ഇത് പവിത്രമായ ഓംകാരമാണ്. ശരണാഗതരെ അമ്മ കാക്കുന്നു. അടിയുറച്ച വിശ്വാസം പൂർണ്ണ സംരക്ഷണം നൽകുന്നു. ജപമാല നിരന്തരമായ പരിശീലനത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം കാണിക്കുന്നു. നാമജപത്തിന്റെ മൂല്യം ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ആത്മീയ ജീവിതത്തിൽ ദിവസവുമുള്ള പരിശ്രമം ആവശ്യമാണ്. തിളങ്ങുന്ന കവിളുകൾ ആന്തരിക ശുദ്ധിയെ കാണിക്കുന്നു. നിരന്തരമായ സാധന ഈശ്വരസാക്ഷാത്കാരം നൽകുന്നു. ഏകാഗ്രമായ ഭക്തി പരമമായ കൃപ ആകർഷിക്കുന്നു.
സുസീമന്തവേണീം ദൃശാ നിർജിതൈണീം
രമത്കീരവാണീം നമദ്വജ്രപാണീം।
സുധാമന്ഥരാസ്യാം മുദാ ചിന്ത്യവേണീം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദമ്പാം॥
വളരെ ആഴമുള്ള ഒരു സത്യം ഇവിടെ വെളിപ്പെടുന്നു. അമ്മയുടെ മുടിയുടെ പകുപ്പ് വളരെ മനോഹരമാണ്. അമ്മയുടെ കണ്ണുകൾ മാനിന്റെ കണ്ണുകളെ തോൽപ്പിക്കുന്നു. അമ്മയുടെ അടുത്ത് ഒരു തത്ത സംസാരിക്കുന്നു. ദേവേന്ദ്രൻ പോലും അമ്മയെ നമസ്കരിക്കുന്നു. ഇന്ദ്രന്റെ കയ്യിൽ ശക്തമായ വജ്രായുധമുണ്ട്. അമ്മയുടെ മുഖം അമൃതം കൊണ്ട് നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അമ്മയെ ധ്യാനിക്കുന്നത് വലിയ സന്തോഷം നൽകുന്നു. ഞാൻ എന്റെ ശാരദാമ്മയെ നിരന്തരം വന്ദിക്കുന്നു. മുടിയുടെ പകുപ്പ് മാനസിക സന്തുലിതാവസ്ഥയെ കാണിക്കുന്നു. ഇത് മധ്യമാർഗ്ഗത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. അമ്മയുടെ കണ്ണുകൾ വലുതും നിഷ്കളങ്കവുമാണ്. അവ പൂർണ്ണമായ അഹിംസയെ കാണിക്കുന്നു. തത്ത ഇവിടെ ഒരു പ്രതീകം മാത്രമാണ്. കേൾക്കുന്നത് അത് അതുപോലെ പറയുന്നു. നമ്മൾ ഈശ്വരനാമങ്ങൾ ഉച്ചരിക്കണം. ശക്തരായ ദേവന്മാർക്കും അമ്മയുടെ സഹായം വേണം. ഇന്ദ്രൻ ഇവിടെ മനുഷ്യന്റെ അഹങ്കാരമാണ്. അഹങ്കാരം വഴങ്ങുക തന്നെ വേണം. അമ്മയുടെ മുഖം ശുദ്ധമായ ആനന്ദത്തിന്റെ രൂപമാണ്. അറിവ് നേടാൻ അഹങ്കാരം ഇല്ലാതാകണം. യഥാർത്ഥ എളിമയിലാണ് ഏറ്റവും വലിയ ശക്തിയുള്ളത്.
സുശാന്താം സുദേഹാം ദൃഗന്തേ കചാന്താം
ലസത്സല്ലതാങ്ഗീമനന്താമചിന്ത്യാം।
സ്മരേത്താപസൈഃ സർഗപൂർവസ്ഥിതാം താം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദമ്പാം॥
എന്തിനാണ് സ്തോത്രത്തിൽ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത്? അമ്മ പൂർണ്ണമായും ശാന്തയാണ്. അമ്മക്ക് മനോഹരമായ ശരീരമുണ്ട്. അമ്മയുടെ മുടി കണ്ണുകൾ വരെ നീളുന്നു. അമ്മയുടെ ശരീരം ഒരു വള്ളിച്ചെടി പോലെയാണ്. അമ്മ യഥാർത്ഥത്തിൽ അനന്തമാണ്. അമ്മയെ എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയില്ല. മുനിമാർ അമ്മയെ ആഴത്തിൽ ധ്യാനിക്കുന്നു. പ്രപഞ്ചസൃഷ്ടിക്ക് മുൻപേ അമ്മ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഞാൻ ശാരദാമ്മയെ എപ്പോഴും പൂജിക്കുന്നു. ശാന്തത അമ്മയുടെ അടിസ്ഥാന സ്വഭാവമാണ്. യഥാർത്ഥ ശാന്തിക്ക് അതിരുകളില്ല. അമ്മയുടെ ഭൗതിക രൂപം ധ്യാനിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. പക്ഷേ അമ്മ യഥാർത്ഥത്തിൽ രൂപമില്ലാത്തവളാണ്. മനുഷ്യന്റെ മനസ്സിന് ചില പരിമിതികളുണ്ട്. അതിന് അനന്തമായതിനെ പിടിച്ചെടുക്കാൻ കഴിയില്ല. ജ്ഞാനികൾ അമ്മയെ അറിയാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. അവർ അതിനായി ആഴത്തിലുള്ള ധ്യാനം ഉപയോഗിക്കുന്നു. അമ്മയാണ് എല്ലാറ്റിന്റെയും ഉറവിടം. എല്ലാം അവളിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. പരമസത്യം ഈ പ്രപഞ്ചത്തിനും മുൻപേ നിലനിൽക്കുന്നു. ശുദ്ധമായ ശാന്തിയെ ബുദ്ധികൊണ്ട് അളക്കാൻ കഴിയില്ല.
കുരങ്ഗേ തുരങ്ഗേ മൃഗേന്ദ്രേ ഖഗേന്ദ്രേ
മരാലേ മദേഭേ മഹോക്ഷേഽധിരൂഢാം।
മഹത്യാം നവമ്യാം സദാ സാമരൂഢാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദമ്പാം॥
ഈ ഘട്ടത്തിൽ അമ്മയുടെ വിവിധ വാഹനങ്ങളെ കുറിച്ച് പറയുന്നു. അമ്മ പല മൃഗങ്ങളെയും വാഹനമാക്കുന്നു. അമ്മ മാനിന്റെ പുറത്ത് ഇരിക്കുന്നു. അമ്മ കുതിരപ്പുറത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നു. അമ്മ സിംഹത്തിന്റെ മുകളിൽ ഇരിക്കുന്നു. അമ്മ ഗരുഡന്റെ മുകളിൽ പറക്കുന്നു. അമ്മ അരയന്നത്തെ ഉപയോഗിക്കുന്നു. അമ്മ വലിയ ആനയുടെ പുറത്തിരിക്കുന്നു. അമ്മ കാളയുടെ മുകളിലും ഇരിക്കുന്നു. നവമി ദിവസം അമ്മ സർവ്വശക്തയാണ്. അമ്മ സാമവേദത്തിൽ ഇരിക്കുന്നു. ഞാൻ ശാരദാമ്മയെ നിരന്തരം വന്ദിക്കുന്നു. ഈ മൃഗങ്ങൾ പലതരം ഊർജ്ജങ്ങളെ കാണിക്കുന്നു. മാൻ വേഗതയുള്ള കർമ്മത്തിന്റെ രൂപമാണ്. കുതിര പ്രാണവായുവിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. സിംഹം തികഞ്ഞ ധൈര്യത്തിന്റെ ചിഹ്നമാണ്. ഗരുഡൻ സൂക്ഷ്മമായ കാഴ്ചയുടെ രൂപമാണ്. അരയന്നം സത്യവും അസത്യവും വേർതിരിക്കുന്നു. ആന വലിയ ശക്തിയുടെ ചിഹ്നമാണ്. കാള സ്ഥിരമായ ധർമ്മത്തിന്റെ രൂപമാണ്. അമ്മ ഈ ശക്തികളെയെല്ലാം നിയന്ത്രിക്കുന്നു. നവമി അമ്മയുടെ വിജയത്തിന്റെ ആഘോഷമാണ്. ഈശ്വരശക്തി പ്രകൃതിയുടെ എല്ലാ ബലങ്ങളെയും നിയന്ത്രിക്കുന്നു. യഥാർത്ഥ വിജയത്തിന് ആന്തരിക ശക്തികളെ അടക്കണം.
ജ്വലത്കാന്തിവഹ്നിം ജഗന്മോഹനാങ്ഗീം
ഭജേ മാനസാമ്ഭോജസുഭ്രാന്തഭൃങ്ഗീം।
നിജസ്തോത്രസങ്ഗീതനൃത്യപ്രഭാങ്ഗീം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദമ്പാം॥
ആത്മീയമായ ഉണർവ്വിനെയാണ് ഈ ശ്ലോകം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നത്. അമ്മ കത്തുന്ന തീ പോലെ പ്രകാശിക്കുന്നു. അമ്മയുടെ രൂപം ലോകത്തെ മുഴുവൻ ആകർഷിക്കുന്നു. അമ്മ പാറുന്ന ഒരു വണ്ടാണ്. അമ്മ മനസ്സാകുന്ന താമരയിൽ ചുറ്റിക്കറങ്ങുന്നു. അമ്മയുടെ ശരീരം വളരെ തിളക്കമുള്ളതാണ്. സ്തുതിക്കുമ്പോൾ ഇത് കൂടുതൽ തിളങ്ങുന്നു. സംഗീതത്തിന്റെയും നൃത്തത്തിന്റെയും സമയത്തും ഇത് ശോഭിക്കുന്നു. ഞാൻ ശാരദാമ്മയെ എപ്പോഴും ആരാധിക്കുന്നു. തീ ശുദ്ധമായ ബോധത്തിന്റെ ചിഹ്നമാണ്. അത് അജ്ഞാനത്തിന്റെ ഇരുട്ട് കത്തിച്ചുകളയുന്നു. ലോകത്തിലെ ആകർഷണങ്ങൾ മനുഷ്യരെ ബന്ധിക്കുന്നു. എന്നാൽ അമ്മയുടെ ആകർഷണം എല്ലാവരെയും സ്വതന്ത്രരാക്കുന്നു. മനുഷ്യന്റെ മനസ്സ് ഒരു താമര പോലെയാണ്. അത് പൂർണ്ണമായും വിരിയണം. അമ്മ അതിനകത്ത് ഒരു തേനീച്ചയെപ്പോലെയാണ്. അമ്മ ഭക്തിയുടെ തേൻ അന്വേഷിക്കുന്നു. പാട്ടും നൃത്തവും ആത്മീയമായ വഴികളാണ്. അവ നമ്മെ ഈശ്വരനോട് ചേർക്കുന്നു. ശുദ്ധമായ അറിവ് മനസ്സിന്റെ ഇരുട്ട് മാറ്റുന്നു. മനസ്സ് ശുദ്ധമാകുമ്പോഴാണ് ഭക്തിയുണ്ടാകുന്നത്.
ഭവാമ്ഭോജനേത്രാജസമ്പൂജ്യമാനാം
ലസന്മന്ദഹാസപ്രഭാവക്ത്രചിഹ്നാം।
ചലച്ചഞ്ചലാചാരുതാടങ്കകർണാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദമ്പാം॥
ഈ ഉപദേശത്തിൽ അമ്മയുടെ മഹത്വം പൂർണ്ണമായി വെളിപ്പെടുന്നു. പരമശിവൻ അമ്മയെ ആരാധിക്കുന്നു. മഹാവിഷ്ണു അമ്മയെ പൂജിക്കുന്നു. ബ്രഹ്മാവും അമ്മയെ വന്ദിക്കുന്നു. അമ്മയുടെ മുഖത്ത് മൃദുവായ ഒരു പുഞ്ചിരിയുണ്ട്. അമ്മയുടെ മുഖം പ്രത്യേക പ്രകാശത്തോടെ തിളങ്ങുന്നു. അമ്മയുടെ കാതിലെ ആഭരണങ്ങൾ പതുക്കെ ഇളകുന്നു. അവ വളരെ മനോഹരമാണ്. ഞാൻ എന്റെ ശാരദാമ്മയെ നിരന്തരം ഉപാസിക്കുന്നു. വലിയ ദേവന്മാർ പോലും അമ്മയുടെ കൃപ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഇത് അമ്മയുടെ പരമമായ ശക്തിയെ തെളിയിക്കുന്നു. അമ്മ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ മുഴുവൻ അമ്മയാണ്. മൃദുവായ പുഞ്ചിരിക്ക് വലിയ അർത്ഥമുണ്ട്. അത് ഉള്ളിലെ പൂർണ്ണമായ നിർഭയത്വത്തെ കാണിക്കുന്നു. അത് എല്ലാ ജീവികൾക്കും ആശ്വാസം നൽകുന്നു. ഇളകുന്ന കാതണികൾ പ്രവർത്തിക്കുന്ന കൃപയെ കാണിക്കുന്നു. അവ ചലിക്കുന്ന പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ പ്രതിഫലനമാണ്. നിശ്ചലതയും ചലനവും ഒരുമിച്ചു നിൽക്കുന്നു. അമ്മ എല്ലാറ്റിനെയും ശ്രദ്ധിക്കുന്നു. അമ്മ എപ്പോഴും എളുപ്പത്തിൽ സമീപിക്കാൻ കഴിയുന്നവളാണ്. പരമോന്നതമായ ശക്തി എപ്പോഴും ഒരു പുഞ്ചിരി നൽകുന്നു. യഥാർത്ഥ മഹത്വം എപ്പോഴും ലാളിത്യമുള്ളതാണ്.
സുവക്ഷോജകുംഭാം സുധാപൂർണകുംഭാം
പ്രസാദാവലംബാം പ്രപുണ്യാവലംബാം.
സദാസ്യേന്ദുബിംബാം സദാനോഷ്ഠബിംബാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദംബാം.
കടാക്ഷേ ദയാർദ്രാം കരേ ജ്ഞാനമുദ്രാം
കലാഭിർവിനിദ്രാം കലാപൈഃ സുഭദ്രാം.
പുരസ്ത്രീം വിനിദ്രാം പുരസ്തുംഗഭദ്രാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദംബാം.
ലലാമാങ്കഫാലാം ലസദ്ഗാനലോലാം
സ്വഭക്തൈകപാലാം യശഃശ്രീകപോലാം.
കരേ ത്വക്ഷമാലാം കനത്പ്രത്നലോലാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദംബാം.
സുസീമന്തവേണീം ദൃശാ നിർജിതൈണീം
രമത്കീരവാണീം നമദ്വജ്രപാണീം.
സുധാമന്ഥരാസ്യാം മുദാ ചിന്ത്യവേണീം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദംബാം.
സുശാന്താം സുദേഹാം ദൃഗന്തേ കചാന്താം
ലസത്സല്ലതാംഗീ-
മനന്താമചിന്ത്യാം.
സ്മരേത്താപസൈഃ സർഗപൂർവസ്ഥിതാം താം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദംബാം.
കുരംഗേ തുരംഗേ മൃഗേന്ദ്രേ ഖഗേന്ദ്രേ
മരാലേ മദേഭേ മഹോക്ഷേഽധിരൂഢാം.
മഹത്യാം നവമ്യാം സദാ സാമരൂഢാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദംബാം.
ജ്വലത്കാന്തിവഹ്നിം ജഗന്മോഹനാംഗീം
ഭജേ മാനസാംഭോജസുഭ്രാന്തഭൃംഗീം.
നിജസ്തോത്രസംഗീതനൃത്യപ്രഭാംഗീം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദംബാം.
ഭവാംഭോജനേത്രാജ-
സമ്പൂജ്യമാനാം
ലസന്മന്ദഹാസ-
പ്രഭാവക്ത്രചിഹ്നാം.
ചലച്ചഞ്ചലാ-
ചാരുതാടങ്കകർണാം
ഭജേ ശാരദാംബാമജസ്രം മദംബാം.
Other stotras
