ದೇವಿ ಸುರೇಶ್ವರಿ ಭಗವತಿ ಗಂಗೇ ತ್ರಿಭುವನತಾರಿಣಿ ತರಲತರಂಗೇ |
ಶಂಕರಮೌಲಿನಿವಾಸಿನಿ ವಿಮಲೇ ಮಮ ಮತಿರಾಸ್ತಾಂ ತವ ಪದಕಮಲೇ ||
ಈ ಶ್ಲೋಕವು ನೇರವಾಗಿ ಗಂಗಾಮಾತೆಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳು ವಿಶ್ವದ ಪರಮ ಮಾತೆ. ಅವಳು ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ಅಲೆಗಳು ಸುಂದರವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅವಳ ದಿವ್ಯ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವಳು ಶಿವನ ಜಟೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾಳೆ. ಅವಳ ರೂಪವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಶುದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಕವಿಯು ಒಂದು ಸರಳ ಕೋರಿಕೆ ಮುಂದಿಡುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಏಕಾಗ್ರವಾಗಬೇಕು. ಅವಳ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆಯಲು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. ಇದು ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆ. ಇಲ್ಲಿ ನೀರು ಶುದ್ಧ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಹರಿಯುವ ನೀರು ಮಾನಸಿಕ ಜಡತ್ವವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳ ಪಾದಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದು ಎಂದರೆ ಉನ್ನತ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಹಂಕಾರವು ಕರಗುತ್ತದೆ. ಶರಣಾಗತಿಯೇ ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯ. ನಿಜವಾದ ಭಕ್ತಿಯು ಆಂತರಿಕ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಮಾನವನ ಮನಸ್ಸು ಅಲೆಯುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಆಳವಾದ ಶಾಂತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ನಿಜವಾದ ಏಕಾಗ್ರತೆಯು ಅಂತಿಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ.
ಭಾಗೀರಥಿಸುಖದಾಯಿನಿ ಮಾತಃ ತವ ಜಲಮಹಿಮಾ ನಿಗಮೇ ಖ್ಯಾತಃ |
ನಾಹಂ ಜಾನೇ ತವ ಮಹಿಮಾನಂ ತ್ರಾಹಿ ಕೃಪಾಮಯಿ ಮಾಮಜ್ಞಾನಮ್ ||
ಈಗ ಈ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯು ಅತ್ಯಂತ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಗಂಗಾಮಾತೆಯು ಅಪಾರ ದೈನಂದಿನ ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾಳೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರಂಥಗಳು ಅವಳ ಪವಿತ್ರ ಜಲವನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತವೆ. ವೇದಗಳು ಅವಳ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಅವಳ ಮಹಾನ್ ಶಕ್ತಿ ತಿಳಿದಿದೆ. ಆದರೆ ಕವಿಗೆ ತನ್ನ ಅಜ್ಞಾನದ ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವನು ತನ್ನ ಸೀಮಿತ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಅವಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಹಿಮೆ ಅವನಿಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಅವನು ಅವಳ ಶುದ್ಧ ಕೃಪೆಯನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಾನೆ. ತನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವಂತೆ ಅವನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಆಳವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿನಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ನಿಜವಾದ ಸಾಧಕರು ಯಾವಾಗಲೂ ತಮ್ಮ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಬೌದ್ಧಿಕ ಜ್ಞಾನವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ದೈವಿಕ ಕೃಪೆಯು ಪುಸ್ತಕದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಮೀರಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಮಾನವನ ಮನಸ್ಸು ಅನಂತತೆಯನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಆಳವಾದ ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಾವು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಆಗ ಮಾತ್ರ ನಿಜವಾದ ಕೃಪೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ವಿನಯವು ಮುಚ್ಚಿದ ಆಂತರಿಕ ಬಾಗಿಲುಗಳನ್ನು ತೆರೆಯುತ್ತದೆ. ಮೌನವಾದ ಅಹಂಕಾರವು ತಕ್ಷಣವೇ ದೈವಿಕ ಸಹಾಯವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತದೆ.
ಹರಿಪದಪಾದ್ಯತರಂಗಿಣಿ ಗಂಗೇ ಹಿಮವಿಧುಮುಕ್ತಾಧವಲತರಂಗೇ |
ದೂರೀಕುರು ಮಮ ದುಷ್ಕೃತಿಭಾರಂ ಕುರು ಕೃಪಯಾ ಭವಸಾಗರಪಾರಮ್ ||
ಈ ಪವಿತ್ರ ನದಿಯು ಎಲ್ಲಿಂದ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ? ಇದು ನೇರವಾಗಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪಾದಗಳಿಂದ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಅಲೆಗಳು ನಂಬಲಾಗದಷ್ಟು ಬಿಳಿಯಾಗಿವೆ. ಅವು ಶುದ್ಧ ಹಿಮದಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತವೆ. ಅವು ಹೊಳೆಯುವ ಮುತ್ತುಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಅವು ತಂಪಾದ ಶರತ್ಕಾಲದ ಚಂದ್ರನನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ. ಕವಿಯು ಆಳವಾದ ಆಂತರಿಕ ಶುದ್ಧೀಕರಣವನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಬಹಳ ಭಾರವಾದ ಹೊರೆಯನ್ನು ಹೊತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಇದು ಹಿಂದಿನ ಕೆಟ್ಟ ಕಾರ್ಯಗಳ ಭಾರವಾಗಿದೆ. ಈ ಕತ್ತಲೆಯ ಹೊರೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ದೂರವಾಗಬೇಕು. ಅವನು ಭವಸಾಗರವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ದಾಟಲು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. ಈ ಸಾಗರವು ನಮ್ಮ ಜನನ ಮರಣಗಳ ಚಕ್ರವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಹುಟ್ಟು ಮತ್ತು ಸಾವಿನ ನೋವಿನ ಚಕ್ರವಾಗಿದೆ. ಬಿಳಿ ನೀರು ಶುದ್ಧ ದೈವಿಕತೆಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ. ದೈವಿಕ ಕೃಪೆಯು ಹಠಮಾರಿ ಕರ್ಮಗಳ ಕೊಳೆಯನ್ನು ತೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಹಳೆಯ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನಾವು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಬಿಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಮಗೆ ಬಲವಾದ ದೈವಿಕ ಸಹಾಯ ಬೇಕು. ಆಚೆಯ ದಡವನ್ನು ತಲುಪುವುದು ಎಂದರೆ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು. ಶುದ್ಧ ಕೃಪೆಯು ನಮ್ಮನ್ನು ಅಂತಿಮ ದಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ.
ತವ ಜಲಮಮಲಂ ಯೇನ ನಿಪೀತಂ ಪರಮಪದಂ ಖಲು ತೇನ ಗೃಹೀತಮ್ |
ಮಾತರ್ಗಂಗೇ ತ್ವಯಿ ಯೋ ಭಕ್ತಃ ಕಿಲ ತಂ ದ್ರಷ್ಟುಂ ನ ಯಮಃ ಶಕ್ತಃ ||
ಇಲ್ಲಿನ ಬೋಧನೆಯು ನೇರವಾಗಿ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಶುದ್ಧ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಮನುಷ್ಯನು ಅತ್ಯುನ್ನತ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಅಂತಿಮ ಗುರಿಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ತಲುಪುತ್ತಾನೆ. ತಾಯಿಯ ಮೇಲಿನ ಆಳವಾದ ಭಕ್ತಿಯೇ ಮುಖ್ಯ. ನಿಜವಾದ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಅಪಾರವಾದ ರಕ್ಷಣೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಮರಣದ ದೇವರು ಬಹಳ ದೂರವಿರುತ್ತಾನೆ. ಯಮನು ಅವರನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅಂದರೆ ದೈನಂದಿನ ಭಯವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮರಣವು ತನ್ನ ಭಯಾನಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನೀರು ಕುಡಿಯುವುದು ಎಂದರೆ ಉನ್ನತ ಸತ್ಯವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುವುದು. ಇದು ಕೇವಲ ದೈಹಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲ. ಇದು ದೈವವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಳಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು. ಆಂತರಿಕ ಶುದ್ಧತೆಯು ಎಲ್ಲಾ ಭಯಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸುತ್ತದೆ. ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸ್ಥಿತಿ ಎಂದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರ್ಭೀತ ಮನಸ್ಸು. ನಿಜವಾದ ಭಕ್ತನು ದೈಹಿಕ ಮರಣವನ್ನು ಜಯಿಸುತ್ತಾನೆ. ಶುದ್ಧ ಭಕ್ತಿಯು ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಕರಗಿಸಿ ಶಾಶ್ವತ ಧೈರ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಪತಿತೋದ್ಧಾರಿಣಿ ಜಾಹ್ನವಿ ಗಂಗೇ ಖಂಡಿತಗಿರಿವರಮಂಡಿತಭಂಗೇ |
ಭೀಷ್ಮಜನನಿ ಹೇ ಮುನಿವರಕನ್ಯೇ ಪತಿತನಿವಾರಿಣಿ ತ್ರಿಭುವನಧನ್ಯೇ ||
ಈ ಶ್ಲೋಕವು ಅವಳ ಮಹಾನ್ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೇಗೆ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. ಅವಳು ಬಿದ್ದವರನ್ನು ಬೇಗನೆ ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಕಠಿಣವಾದ ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ಒಡೆಯುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ಹರಿಯುವ ಅಲೆಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿವೆ. ಅವಳು ಮಹಾನ್ ಯೋಧ ಭೀಷ್ಮನ ತಾಯಿ. ಅವಳು ಜಾಹ್ನು ಮಹರ್ಷಿಯ ಪ್ರೀತಿಯ ದತ್ತುಪುತ್ರಿ. ಜನರು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕೆಳಕ್ಕೆ ಬೀಳದಂತೆ ಅವಳು ತಡೆಯುತ್ತಾಳೆ. ಮೂರು ಲೋಕಗಳು ಅವಳನ್ನು ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತವೆ. ಅವಳು ಕಠಿಣ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ಒಡೆಯುವುದು ಅವಳ ದೃಢಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ದೈವಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಯಾರಿಂದಲೂ ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಇದು ಎಲ್ಲಾ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ದಾಟಿ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಅವಳ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಬಂಧಗಳು ಅವಳ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಅವಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪ್ರೀತಿಯ ತಾಯಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಮಗಳಾಗಿಯೂ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾಳೆ. ದೈವಿಕ ಕೃಪೆಯು ಕತ್ತಲೆಯ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮುಕ್ತಿಯು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಯಾವಾಗಲೂ ಲಭ್ಯವಿದೆ.
ಕಲ್ಪಲತಾಮಿವ ಫಲದಾಂ ಲೋಕೇ ಪ್ರಣಮತಿ ಯಸ್ತ್ವಾಂ ನ ಪತತಿ ಶೋಕೇ |
ಪಾರಾವಾರವಿಹಾರಿಣಿ ಗಂಗೇ ವಿಬುಧವಧೂಕೃತತರಲಾಪಾಂಗೇ ||
ಹಿಂದಿನ ವಿಚಾರವನ್ನು ಹೇಳಿದ ನಂತರ ಈಗ ಗಮನವು ವರಗಳತ್ತ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷದ ಬಳ್ಳಿಯಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬಹುಮಾನಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುವವರು ಎಂದಿಗೂ ದುಃಖಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರು ಎಂದಿಗೂ ಆಳವಾದ ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ. ಅವಳು ವಿಶಾಲವಾದ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಆಡುತ್ತಾಳೆ. ದೇವಕನ್ಯೆಯರು ಅವಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಹೊಳೆಯುವ ಕಣ್ಣುಗಳು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ನಮಸ್ಕರಿಸುವುದು ಎಂದರೆ ಹಠಮಾರಿ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಬಿಡುವುದು. ಸಂಪೂರ್ಣ ಶುದ್ಧ ಮನಸ್ಸಿನ ಆಸೆಗಳೆಲ್ಲವೂ ಈಡೇರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆಸೆ ಕೇವಲ ಆಂತರಿಕ ಶಾಂತಿ ಮಾತ್ರ. ಮಾನವನ ದುಃಖವು ಪ್ರಾಪಂಚಿಕ ವ್ಯಾಮೋಹದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಬರುತ್ತದೆ. ನಿಜವಾದ ಶರಣಾಗತಿಯು ಈ ನೋವಿನ ವ್ಯಾಮೋಹವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ. ನದಿಯು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಸೇರುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಆಳವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಜೀವಾತ್ಮವು ಸೇರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ನಿಜವಾದ ಭಕ್ತಿಯು ದೈನಂದಿನ ದುಃಖವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಶರಣಾದ ಶಾಂತಿಯುತ ಹೃದಯವು ಯಾವಾಗಲೂ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಇರುತ್ತದೆ.
ತವ ಚೇನ್ಮಾತಃ ಸ್ರೋತಸ್ನಾತಃ ಪುನರಪಿ ಜಠರೇ ಸೋऽಪಿ ನ ಜಾತಃ |
ನರಕನಿವಾರಿಣಿ ಜಾಹ್ನವಿ ಗಂಗೇ ಕಲುಷವಿನಾಶಿನಿ ಮಹಿಮೋತ್ತುಂಗೇ ||
ಈ ಸಾಲು ಪುನರ್ಜನ್ಮದ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದು ಮಾನವನ ಹಣೆಬರಹವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಅದೃಷ್ಟವಂತನು ಮತ್ತೆ ಜನ್ಮಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅವನು ಎಂದಿಗೂ ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ನೋವಿನ ಜೀವನಚಕ್ರವು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಜನರನ್ನು ಕತ್ತಲೆಯ ನರಕಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಎಲ್ಲಾ ಆಂತರಿಕ ಕಲ್ಮಶಗಳನ್ನು ಬಹಳ ಸುಲಭವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ದೈವಿಕ ಮಹಿಮೆಯು ನಂಬಲಾಗದಷ್ಟು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿದೆ. ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದು ಎಂದರೆ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಳುಗುವುದು. ಇದು ಹಳೆಯ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ತೊಳೆಯುವುದು. ಪುನರ್ಜನ್ಮವು ಈಡೇರದ ಸ್ವಾರ್ಥಿ ಆಸೆಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಶುದ್ಧ ಸತ್ಯವು ಈ ಅನುಪಯುಕ್ತ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಸುಡುತ್ತದೆ. ಆಂತರಿಕ ನರಕವು ಮನಸ್ಸಿನ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ನಮ್ಮ ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಂತರಿಕ ಶುದ್ಧತೆಯು ಪುನರ್ಜನ್ಮದ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ.
ಪರಿಲಸದಂಗೇ ಪುಣ್ಯತರಂಗೇ ಜಯ ಜಯ ಜಾಹ್ನವಿ ಕರುಣಾಪಾಂಗೇ |
ಇಂದ್ರಮುಕುಟಮಣಿರಾಜಿತಚರಣೇ ಸುಖದೇ ಶುಭದೇ ಸೇವಕಚರಣೇ ||
ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಗಮನವು ಅವಳ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸೌಂದರ್ಯದತ್ತ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ಅವಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ದೈವಿಕ ದೇಹವು ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಅವಳ ಹರಿಯುವ ಅಲೆಗಳು ಮಹಾನ್ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಹೊತ್ತಿವೆ. ಅವಳ ಆಳವಾದ ಕರುಣೆಯ ನೋಟಕ್ಕೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಜಯ. ದೇವತೆಗಳ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ರಾಜನು ಅವಳ ಮುಂದೆ ತಲೆಬಾಗುತ್ತಾನೆ. ಇಂದ್ರನ ಹೊಳೆಯುವ ರತ್ನಗಳ ಕಿರೀಟವು ಅವಳ ಪಾದಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನಿಜವಾದ ಶಾಶ್ವತ ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಬಹಳ ಸುಲಭವಾಗಿ ಅದೃಷ್ಟವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ತನ್ನ ಸಮರ್ಪಿತ ಸೇವಕರನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ನಿಜವಾದ ದೈನಂದಿನ ಭಕ್ತಿಯು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸಂತೋಷವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ದೈವಿಕ ಕೃಪೆ ಬೇಕು. ಪ್ರಾಪಂಚಿಕ ಶಕ್ತಿಯು ಕೇವಲ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶುದ್ಧತೆಯ ಮುಂದೆ ತಲೆಬಾಗುತ್ತೆ. ಶುದ್ಧ ಕರುಣೆಯು ಅವಳ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ಗುಣವಾಗಿದೆ. ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಒಂದೇ ಒಂದು ನೋಟವು ದೊಡ್ಡ ನೋವುಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತದೆ. ನಿಜವಾದ ಶಾಶ್ವತ ಸಂತೋಷವು ಶುದ್ಧ ಶಾಂತಿಯುತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಮಾತ್ರ ಬರುತ್ತದೆ.
ರೋಗಂ ಶೋಕಂ ಪಾಪಂ ತಾಪಂ ಹರ ಮೇ ಭಗವತಿ ಕುಮತಿಕಲಾಪಮ್ |
ತ್ರಿಭುವನಸಾರೇ ವಸುಧಾಹಾರೇ ತ್ವಮಸಿ ಗತಿರ್ಮಮ ಖಲು ಸಂಸಾರೇ ||
ಇಲ್ಲಿ ನಿಖರವಾಗಿ ಏನು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ? ಕವಿಯು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ದೈಹಿಕ ರೋಗಗಳು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ದೂರವಾಗಬೇಕೆಂದು ಅವನು ಬಯಸಿದನು. ತೀವ್ರ ದುಃಖ ಮತ್ತು ಪಾಪವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶವಾಗಬೇಕು. ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಾಪಂಚಿಕ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡಲು ಕೇಳಿದನು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅವನ ಕೆಟ್ಟ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೋಗಬೇಕು. ಅವಳು ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಶುದ್ಧ ಸಾರಾಂಶ. ಅವಳು ಭೂಮಿಗೆ ಸುಂದರವಾದ ಹೊಳೆಯುವ ಹಾರ. ಅವಳು ಮಾತ್ರ ಅವನ ನಿಜವಾದ ನಂಬಿಗಸ್ತ ಆಶ್ರಯ. ಮಾನವ ಜೀವನವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಿರಂತರ ನೋವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಕೆಟ್ಟ ಆಲೋಚನೆಗಳೇ ಎಲ್ಲಾ ನೋವುಗಳಿಗೆ ಮೂಲ ಕಾರಣ. ಆಳವಾದ ಮಾನಸಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಬಲವಾದ ದೈವಿಕ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಬೇಕು. ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಿಡುವುದೇ ಏಕೈಕ ಶಾಶ್ವತ ಚಿಕಿತ್ಸೆ. ಭೌತಿಕ ಪ್ರಪಂಚವು ಯಾವುದೇ ಶಾಶ್ವತ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಶುದ್ಧ ಸತ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ನಿಜವಾದ ಮೌನ ನಂಬಿಕೆಯೇ ಅಂತಿಮ ದೈನಂದಿನ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಔಷಧ.
ಅಲಕಾನಂದೇ ಪರಮಾನಂದೇ ಕುರು ಕರುಣಾಮಯಿ ಕಾತರವಂದ್ಯೇ |
ತವ ತಟನಿಕಟೇ ಯಸ್ಯ ಹಿ ವಾಸಃ ಖಲು ವೈಕುಂಠೇ ತಸ್ಯ ನಿವಾಸಃ ||
ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಆಳವಾದ ಸತ್ಯವು ಇಲ್ಲಿ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿದೆ. ಅವಳು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆನಂದವನ್ನು ತರುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಶುದ್ಧ ಕರುಣೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದಾಳೆ. ತೀವ್ರ ದುಃಖದಲ್ಲಿರುವವರು ಪ್ರತಿದಿನ ಅವಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವಳು ಅವರಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ತಕ್ಷಣದ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ಪವಿತ್ರ ದಡಗಳ ಬಳಿ ವಾಸಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಇದು ವೈಕುಂಠದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ. ವೈಕುಂಠವು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಶಾಶ್ವತ ನಿವಾಸ. ನಿಜವಾದ ಶಾಶ್ವತ ಆನಂದವು ಯಾವಾಗಲೂ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ. ಅವಳ ಶುದ್ಧ ಕರುಣೆಯು ಎಲ್ಲಾ ಆತಂಕಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ. ದುಃಖದಲ್ಲಿರುವ ಮನಸ್ಸು ಯಾವಾಗಲೂ ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಭೌತಿಕ ಸ್ಥಳವು ವಿಶೇಷ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆದರೆ ನಿಜವಾದ ನದಿದಡವೆಂದರೆ ಆಳವಾದ ಆಂತರಿಕ ಏಕಾಗ್ರತೆ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವುದು ನಿಮ್ಮನ್ನು ದೈವಿಕನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ನಿಜವಾದ ಸ್ವರ್ಗವೆಂದರೆ ದೂರದ ಸ್ಥಳವಲ್ಲ. ಆಳವಾದ ಆಂತರಿಕ ಪ್ರಶಾಂತತೆಯು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ನಿಜವಾದ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ.
ವರಮಿಹ ನೀರೇ ಕಮಠೋ ಮೀನಃ ಕಿಂ ವಾ ತೀರೇ ಸರಟಃ ಕ್ಷೀಣಃ |
ಅಥವಾ ಗವ್ಯೂತೌ ಶ್ವಪಚೋ ದೀನಸ್ತವ ನ ಹಿ ದೂರೇ ನೃಪತಿಕುಲೀನಃ ||
ಇಲ್ಲಿನ ವಿವರಣೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕ ಆಮೆಯಾಗಿರುವುದು ಬಹಳ ಉತ್ತಮ. ಒಳಗೆ ಚಿಕ್ಕ ಮೀನಾಗಿರುವುದು ಇನ್ನೂ ಒಳ್ಳೆಯದು. ದಡದಲ್ಲಿ ದುರ್ಬಲ ಹಲ್ಲಿಯಾಗಿರುವುದು ಸಹ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಬಡವನಾಗಿರುವುದು ಬಹಳ ಇಷ್ಟ. ಬಹಳ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೀಮಂತ ರಾಜನಾಗಿರುವುದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವ್ಯರ್ಥ. ಶುದ್ಧ ದೈವಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವುದೇ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ಉನ್ನತ ಪ್ರಾಪಂಚಿಕ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮೌಲ್ಯವಿಲ್ಲ. ಶುದ್ಧ ನೀರಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಾಣಿಗಳೂ ಸಹ ಅದೃಷ್ಟಶಾಲಿಗಳು. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೀಮಂತ ರಾಜನು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿ ಬಹಳ ಬಡವ. ಬಾಹ್ಯ ದೈಹಿಕ ರೂಪವು ಇಲ್ಲಿ ಅಪ್ರಸ್ತುತ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವುದೇ ಏಕೈಕ ನಿಜವಾದ ಸಂಪತ್ತು. ಮಾನವ ಸಮಾಜವು ಯಾವಾಗಲೂ ಹಣವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಗೌರವಿಸುತ್ತದೆ. ಆಧ್ಯಾತ್ಮವು ಕೇವಲ ಆಳವಾದ ವಿನಯ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗತಿಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತದೆ. ಆಂತರಿಕ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಾಮೀಪ್ಯವು ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಪಂಚಿಕ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಸೋಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಭೋ ಭುವನೇಶ್ವರಿ ಪುಣ್ಯೇ ಧನ್ಯೇ ದೇವಿ ದ್ರವಮಯಿ ಮುನಿವರಕನ್ಯೇ |
ಗಂಗಾಸ್ತವಮಿಮಮಮಲಂ ನಿತ್ಯಂ ಪಠತಿ ನರೋ ಯಃ ಸ ಜಯತಿ ಸತ್ಯಮ್ ||
ಹಿಂದಿನ ಅಂಶವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಬೋಧನೆಯು ಈಗ ಮುಕ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಇಡೀ ವಿಶ್ವದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದೇವತೆ. ಅವಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪವಿತ್ರಳು ಮತ್ತು ಆಶೀರ್ವದಿಸಲ್ಪಟ್ಟವಳು. ಅವಳು ಹರಿಯುವ ದ್ರವ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ದೈವ. ಅವಳು ಮಹಾನ್ ಋಷಿಯ ಸುಂದರ ಪ್ರೀತಿಯ ಮಗಳು. ಈ ಪವಿತ್ರ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಓದುವುದರಿಂದ ಬಹಳ ಒಳ್ಳೆಯ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಬರುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ ಓದುವ ಸಮರ್ಪಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಯಾವಾಗಲೂ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಎಲ್ಲದರಲ್ಲೂ ನಿಜವಾದ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ದ್ರವ ರೂಪ ಎಂದರೆ ದೈವಿಕ ಕೃಪೆಯು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ದೈನಂದಿನ ಪಠಣವು ಬಹಳ ಬಲವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಅಲೆದಾಡುವ ಮಾನವ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ನಿರಂತರ ಸ್ಮರಣೆಯು ಎಲ್ಲಾ ಆಂತರಿಕ ಕತ್ತಲೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಯಶಸ್ಸು ಎಂದರೆ ಸ್ವಂತ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜಯಿಸುವುದು. ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಂತರಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವು ಮನುಷ್ಯನ ಅಂತಿಮ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಯಶಸ್ಸು.
ಯೇಷಾಂ ಹೃದಯೇ ಗಂಗಾ ಭಕ್ತಿಸ್ತೇಷಾಂ ಭವತಿ ಸದಾ ಸುಖಮುಕ್ತಿಃ |
ಮಧುರಮನೋಹರಪಂಝಟಿಕಾಭಿಃ ಪರಮಾನಂದಕಲಿತಲಲಿತಾಭಿಃ ||
ಈ ಶ್ಲೋಕವು ನಿಜವಾದ ಭಕ್ತಿಯ ಆಳವಾದ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಭಕ್ತಿಯು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಮಾನವ ಹೃದಯದೊಳಗೆ ಇರಬೇಕು. ಕೇವಲ ಬಾಹ್ಯ ಆಚರಣೆಗಳು ಮಾತ್ರ ಎಂದಿಗೂ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಜವಾದ ಭಕ್ತಿಯು ಬೇಗನೆ ಶಾಶ್ವತವಾದ ದೈನಂದಿನ ಸಂತೋಷವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ಇದು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಅಂತಿಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಹ ತರುತ್ತದೆ. ಕವಿಯು ಬಹಳ ಮಧುರವಾದ ಲಯಬದ್ಧ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದಾನೆ. ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿದ ಪದಗಳು ಬಹಳ ಸುಂದರ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿವೆ. ಅವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಶುದ್ಧವಾದ ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿವೆ. ಸುಂದರವಾದ ಲಯವು ಸರಾಗವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ನಿಜವಾದ ಸಂತೋಷವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪ್ರೀತಿಯುಳ್ಳ ಹೃದಯದಿಂದ ಬೇಗನೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಉನ್ನತ ಸತ್ಯವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ಸುಂದರವಾದ ಕಾವ್ಯವು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಶುದ್ಧ ಆನಂದ ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವು ಯಾವಾಗಲೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತವೆ. ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಶಾಂತಿಯುತ ಹೃದಯವು ಸಹಜವಾಗಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಗಂಗಾಸ್ತೋತ್ರಮಿದಂ ಭವಸಾರಂ ವಾಂಛಿತಫಲದಂ ವಿದಿತಮುದಾರಮ್ |
ಶಂಕರಸೇವಕಶಂಕರರಚಿತಂ ಪಠತಿ ಚ ವಿಷಯಿದಮಿತಿ ಸಮಾಪ್ತಮ್ ||
ಈ ಕೊನೆಯ ಅಮೂಲ್ಯ ಕ್ಷಣವು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮುಕ್ತಾಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸುಂದರವಾದ ಪವಿತ್ರ ಸ್ತೋತ್ರವು ಮಾನವ ಜೀವನದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಬಯಸಿದ ಒಳ್ಳೆಯ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಬಹಳ ಸುಲಭವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಬಹಳ ಉದಾರವಾಗಿ ಕರುಣೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸ್ವತಃ ಮಹಾನ್ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವನು ವಿನಯದಿಂದ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಶಿವನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೇವಕ ಎಂದು ಕರೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ಪ್ರಾಪಂಚಿಕ ವ್ಯಾಮೋಹಗಳಿರುವವರಿಗೂ ಇದನ್ನು ಓದುವುದರಿಂದ ಅಪಾರ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಲಭಿಸುತ್ತವೆ. ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಮುಕ್ತಾಯವನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಮಾನವ ಜೀವನದ ನಿಜವಾದ ಸಾರಾಂಶವು ಶುದ್ಧ ಶಾಂತಿಯುತ ಶರಣಾಗತಿ. ಉನ್ನತ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದಾಗ ಪ್ರಾಪಂಚಿಕ ಆಸೆಗಳು ಮರೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಮಹಾನ್ ಗುರುವು ಅಪಾರವಾದ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿನಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾನೆ. ನಿಜವಾದ ಆಳವಾದ ವಿನಯವು ಉನ್ನತ ಜ್ಞಾನದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.
ದೇವಿ ಸುರೇಶ್ವರಿ ಭಗವತಿ ಗಂಗೇ
ತ್ರಿಭುವನತಾರಿಣಿ ತರಲತರಂಗೇ.
ಶಂಕರಮೌಲಿನಿವಾಸಿನಿ ವಿಮಲೇ
ಮಮ ಮತಿರಾಸ್ತಾಂ ತವ ಪದಕಮಲೇ.
ಭಾಗೀರಥಿಸುಖದಾಯಿನಿ ಮಾತಃ
ತವ ಜಲಮಹಿಮಾ ನಿಗಮೇ ಖ್ಯಾತಃ.
ನಾಹಂ ಜಾನೇ ತವ ಮಹಿಮಾನಂ
ತ್ರಾಹಿ ಕೃಪಾಮಯಿ ಮಾಮಜ್ಞಾನಂ.
ಹರಿಪದಪಾದ್ಯತರಂಗಿಣಿ ಗಂಗೇ
ಹಿಮವಿಧುಮುಕ್ತಾಧವಲತರಂಗೇ.
ದೂರೀಕುರು ಮಮ ದುಷ್ಕೃತಿಭಾರಂ
ಕುರು ಕೃಪಯಾ ಭವಸಾಗರಪಾರಂ.
ತವ ಜಲಮಮಲಂ ಯೇನ ನಿಪೀತಂ
ಪರಮಪದಂ ಖಲು ತೇನ ಗೃಹೀತಂ.
ಮಾತರ್ಗಂಗೇ ತ್ವಯಿ ಯೋ ಭಕ್ತಃ
ಕಿಲ ತಂ ದ್ರಷ್ಟುಂ ನ ಯಮಃ ಶಕ್ತಃ.
ಪತಿತೋದ್ಧಾರಿಣಿ ಜಾಹ್ನವಿ ಗಂಗೇ
ಖಂಡಿತಗಿರಿವರಮಂಡಿತಭಂಗೇ.
ಭೀಷ್ಮಜನನಿ ಹೇ ಮುನಿವರಕನ್ಯೇ
ಪತಿತನಿವಾರಿಣಿ ತ್ರಿಭುವನಧನ್ಯೇ.
ಕಲ್ಪಲತಾಮಿವ ಫಲದಾಂ ಲೋಕೇ
ಪ್ರಣಮತಿ ಯಸ್ತ್ವಾಂ ನ ಪತತಿ ಶೋಕೇ.
ಪಾರಾವಾರವಿಹಾರಿಣಿ ಗಂಗೇ
ವಿಬುಧವಧೂಕೃತತರಲಾಪಾಂಗೇ.
ತವ ಚೇನ್ಮಾತಃ ಸ್ರೋತಸ್ನಾತಃ
ಪುನರಪಿ ಜಠರೇ ಸೋಽಪಿ ನ ಜಾತಃ.
ನರಕನಿವಾರಿಣಿ ಜಾಹ್ನವಿ ಗಂಗೇ
ಕಲುಷವಿನಾಶಿನಿ ಮಹಿಮೋತ್ತುಂಗೇ.
ಪರಿಲಸದಂಗೇ ಪುಣ್ಯತರಂಗೇ
ಜಯ ಜಯ ಜಾಹ್ನವಿ ಕರುಣಾಪಾಂಗೇ.
ಇಂದ್ರಮುಕುಟಮಣಿರಾಜಿತಚರಣೇ
ಸುಖದೇ ಶುಭದೇ ಸೇವಕಚರಣೇ.
ರೋಗಂ ಶೋಕಂ ಪಾಪಂ ತಾಪಂ
ಹರ ಮೇ ಭಗವತಿ ಕುಮತಿಕಲಾಪಂ.
ತ್ರಿಭುವನಸಾರೇ ವಸುಧಾಹಾರೇ
ತ್ವಮಸಿ ಗತಿರ್ಮಮ ಖಲು ಸಂಸಾರೇ.
ಅಲಕಾನಂದೇ ಪರಮಾನಂದೇ
ಕುರು ಕರುಣಾಮಯಿ ಕಾತರವಂದ್ಯೇ.
ತವ ತಟನಿಕಟೇ ಯಸ್ಯ ಹಿ ವಾಸಃ
ಖಲು ವೈಕುಂಠೇ ತಸ್ಯ ನಿವಾಸಃ.
ವರಮಿಹ ನೀರೇ ಕಮಠೋ ಮೀನಃ
ಕಿಂ ವಾ ತೀರೇ ಸರಟಃ ಕ್ಷೀಣಃ.
ಅಥವಾ ಗವ್ಯೂತೌ ಶ್ವಪಚೋ ದೀನ-
ಸ್ತವ ನ ಹಿ ದೂರೇ ನೃಪತಿಕುಲೀನಃ.
ಭೋ ಭುವನೇಶ್ವರಿ ಪುಣ್ಯೇ ಧನ್ಯೇ
ದೇವಿ ದ್ರವಮಯಿ ಮುನಿವರಕನ್ಯೇ.
ಗಂಗಾಸ್ತವಮಿಮಮಮಲಂ ನಿತ್ಯಂ
ಪಠತಿ ನರೋ ಯಃ ಸ ಜಯತಿ ಸತ್ಯಂ.
ಯೇಷಾಂ ಹೃದಯೇ ಗಂಗಾ ಭಕ್ತಿ-
ಸ್ತೇಷಾಂ ಭವತಿ ಸದಾ ಸುಖಮುಕ್ತಿಃ.
ಮಧುರಮನೋಹರಪಂಝಟಿಕಾಭಿಃ
ಪರಮಾನಂದಕಲಿತಲಲಿತಾಭಿಃ.
ಗಂಗಾಸ್ತೋತ್ರಮಿದಂ ಭವಸಾರಂ
ವಾಂಛಿತಫಲದಂ ವಿದಿತಮುದಾರಂ.
ಶಂಕರಸೇವಕಶಂಕರರಚಿತಂ
ಪಠತಿ ಚ ವಿಷಯೀದಮಿತಿ ಸಮಾಪ್ತಂ.