എന്താണ് യോഗം?

ഹരിനാമകീർത്തനത്തിലെ ഘകാരത്തിൽ ആരംഭിക്കുന്ന 33-ാമത്തെ പദ്യം - 

ഘർമ്മതാപം കുളിർനിലാവെന്നു തമ്പിയോടു 

ചെമ്മേ പറഞ്ഞു നിജപത്നീം പിരിഞ്ഞളവു 

തന്നേത്തിരഞ്ഞു മറുകിച്ചാ മൃഗാക്ഷികളെ 

വൃന്ദാവനത്തിലഥ നാരായണായ നമഃ

സീതാദേവിയെ പിരിഞ്ഞ വിരഹദുഃഖം കൊണ്ട് ശ്രീരാമൻ ലക്ഷ്മണനോട് പറയുന്നു: 'എന്നെയും കാണാഞ്ഞ് ദുഃഖിച്ചിരിക്കുന്ന നിന്നെ ഞാൻ എന്നിനി കാണും വല്ലഭേ? ചന്ദ്രാനനേ, നീ പിരിഞ്ഞതുകാരണം കുളിർനിലാവും എനിക്ക് ആദിത്യന്‍റെ കടുത്ത ചൂടുപോലെയായിരിക്കുന്നു.' ഇങ്ങനെ വിരഹദുഃഖം അനുഭവിച്ച ഭഗവാൻ ആ വിരഹത്തിൽ കുളിർനിലാവും കൊടുംചൂടുപോലെയാണെന്ന് പറയുന്നു. 

എന്നാൽ അതേ ഭഗവാൻ കൃഷ്ണാവതാരത്തിൽ ഗോപികമാരെക്കൊണ്ട് ഈ വിരഹദുഃഖം അനുഭവിപ്പിച്ചു. കാമ്യം ലഭിച്ചനേരം 'മദം' (അഹങ്കാരം) കൊണ്ട് കാമുകനായ കൃഷ്ണൻ തങ്ങൾക്ക് വശംവദനാണെന്ന് (വിധേയനാണെന്ന്) ഗോപികമാർ വിചാരിച്ചു. ഇത് മനസ്സിലാക്കിയ ഭഗവാൻ തന്‍റെ മായയാൽ മെല്ലെ മറഞ്ഞു. 

ഗോപാലനായ ഭഗവാനെ തിരഞ്ഞു വിപിനത്തിലായവർ (കാട്ടിലായവർ) ഓരോന്ന് ചൊല്ലിക്കരയുകയും, മാറാമാൽ പൂണ്ട് (മാറാത്ത ദുഃഖം അനുഭവിച്ച്) ഭ്രമിക്കുകയും ചെയ്തു. കാരണപുരുഷനെ കണ്ടുകൊള്ളുവാൻ അവർ വൃക്ഷങ്ങളോടും വള്ളികളോടും പുഷ്പങ്ങളോടും, അതുപോലെ പക്ഷിമൃഗാദികളോടുമൊക്കെ അന്വേഷിച്ച് ചിത്തതാപത്തോടെ തിരഞ്ഞു നടന്നു. ഭഗവാൻ തങ്ങൾക്ക് വശംവദനാണെന്ന് ഗോപികമാർ വിചാരിച്ചിടത്താണ് ഭഗവാൻ ക്ഷണനേരത്തേക്ക് മറഞ്ഞത്. അപ്പോഴാണ് ആര് ആരുടെ വശത്താണ് എന്ന് അവർക്ക് മനസ്സിലായത്. ഒടുവിൽ അവർ അഹങ്കാരം വെടിഞ്ഞ് ഭഗവാനെ സ്തുതിച്ചപ്പോൾ, ഭഗവാൻ വീണ്ടും അവർക്കുമുമ്പിൽ പ്രത്യക്ഷനായി.

നിലാവിന് ചൂടാണ് എന്ന് പറയുന്നതുകൊണ്ട് ഭഗവാൻ എന്താണ് കാണിച്ചു തരുന്നത്? നിലാവിന്‍റെ കുളിർമ്മ ശാശ്വതമല്ല. അത് സാഹചര്യമനുസരിച്ചും, അനുഭവിക്കുന്ന ആളുടെ മനോനില അനുസരിച്ചും മാറും. വിരഹദുഃഖം അനുഭവിക്കുന്ന ശ്രീരാമനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം നിലാവിന് ചൂടാണ്. അതായത് വസ്തുക്കളുടെ സ്വഭാവങ്ങളെയും ഗുണങ്ങളെയും പറ്റി വളരെ ദൃഢമായ ധാരണകൾ വെച്ചുപുലർത്താനാവില്ല.

എല്ലാം അനുഭവിക്കുന്നത് മനസ്സാണ്. ഇന്ദ്രിയങ്ങളിലൂടെ എല്ലാം അറിയുന്നത് മനസ്സാണ്. അപ്പോൾ അനുഭവം ശാശ്വതമല്ല. അനുഭവം അപ്പോഴുള്ള മനസ്സിന്‍റെ അവസ്ഥയെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും. എല്ലാം നല്ലതും അല്ലാത്തതും, ചൂടും തണുപ്പും, സുഖവും ദുഃഖവുമൊക്കെ അവയെ അനുഭവിക്കുന്ന മനസ്സിനെ ആശ്രയിച്ചാണ് ഇരിക്കുന്നത്. ഇത് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിച്ച്, വിരുദ്ധങ്ങളെന്ന് തോന്നുന്ന ഇവയെ ഒന്നായി കാണാൻ സാധിക്കുന്നതാണ് യോഗം. ചൂടും തണുപ്പും ഒരുപോലെ എന്ന് പറഞ്ഞാൽ ഇതാണ് അർത്ഥം. മനസ്സിന് ചൂടിനെ തണുപ്പും, തണുപ്പിനെ ചൂടുമാക്കാൻ സാധിക്കും. ഇത് മനസ്സിലാക്കി പ്രാവർത്തികമാക്കുന്നതാണ് യോഗം.

ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ:

1. ഘർമ്മതാപം കുളിർനിലാവെന്ന് ശ്രീരാമൻ പറയാനുള്ള കാരണമെന്ത്?

വിരഹദുഃഖം അനുഭവിക്കുന്ന ഒരാൾക്ക് പ്രകൃതിയിലെ സുഖദായകമായ വസ്തുക്കൾ പോലും വിപരീതാനുഭവം നൽകുന്നു. സീതാദേവിയെ പിരിഞ്ഞ ദുഃഖത്താൽ തപിക്കുന്ന ശ്രീരാമന് നിലാവിന്‍റെ കുളിർമ്മ പോലും സൂര്യതാപം പോലെ പൊള്ളുന്നതായി അനുഭവപ്പെട്ടു. അനുഭവങ്ങൾ വസ്തുനിഷ്ഠമല്ലെന്നും അത് മനസ്സി' അവസ്ഥയെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്നും ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നു.

2. ഗോപികമാരുടെ കാര്യത്തിൽ ഭഗവാൻ മായയാൽ മറഞ്ഞത് എന്തിനായിരുന്നു?

ഭഗവാൻ തങ്ങളുടെ വശത്താണെന്നുള്ള അഹംഭാവം (മദം) ഗോപികമാരിൽ ഉദിച്ചപ്പോൾ, ആ അഹങ്കാരത്തെ നീക്കി അവരെ പൂർണ്ണമായ ഭക്തിയിലേക്ക് നയിക്കാനാണ് ഭഗവാൻ മറഞ്ഞത്. താൻ ആരുടെയും അധീനനല്ലെന്നും, എന്നാൽ നിഷ്കളങ്കമായ ഭക്തിക്ക് മുൻപിൽ മാത്രം വശംവദനാണെന്നും ബോധ്യപ്പെടുത്തുകയായിരുന്നു ലക്ഷ്യം.

3. പുറമെയുള്ള ലോകമാണോ അതോ മനസ്സാണോ സുഖദുഃഖങ്ങൾക്ക് അടിസ്ഥാനം?

സുഖവും ദുഃഖവും പുറമെയുള്ള വസ്തുക്കളിലല്ല, മറിച്ച് മനസ്സിന്‍റെ ഭാവങ്ങളിലാണ് ഇരിക്കുന്നത്. മനസ്സ് ശാന്തമാണെങ്കിൽ കഠിനമായ സാഹചര്യങ്ങളിലും ആനന്ദം കണ്ടെത്താം. മനസ്സ് വ്യാകുലമാണെങ്കിൽ ചന്ദ്രപ്രകാശം പോലും താപമായി മാറും. അതിനാൽ അനുഭവങ്ങളുടെ കേന്ദ്രം മനസ്സാണെന്ന് പറയാം.

4. എന്താണ് ഈ പദ്യത്തിലൂടെ അർത്ഥമാക്കുന്ന യോഗം?

ശീതോഷ്ണങ്ങൾ, സുഖദുഃഖങ്ങൾ തുടങ്ങിയ ദ്വന്ദ്വങ്ങളെ സമചിത്തതയോടെ കാണുന്നതാണ് യോഗം. മനസ്സിന്‍റെ അവസ്ഥയ്ക്കനുസരിച്ച് മാറുന്ന അനുഭവങ്ങളെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ്, ആ അനുഭവങ്ങൾക്ക് അതീതമായ പരമാത്മ സത്യത്തിൽ മനസ്സിനെ ഉറപ്പിക്കുന്നതിനെയാണ് ഇവിടെ യോഗമായി സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

5. പ്രകൃതിയിലെ വസ്തുക്കളുടെ ഗുണങ്ങൾ ശാശ്വതമാണോ?

അല്ല. നിലാവിന്‍റെ കുളിർമ്മ പോലും സാഹചര്യത്തിനനുസരിച്ച് ചൂടായി അനുഭവപ്പെടാമെങ്കിൽ, ഭൗതിക ലോകത്തിലെ ഒരു ഗുണവും ശാശ്വതമല്ല. വസ്തുക്കളുടെ സ്വഭാവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ ധാരണകൾ കേവലം മനോവ്യാപാരങ്ങൾ മാത്രമാണ്.

6. ഗോപികമാർ വൃക്ഷങ്ങളോടും മൃഗങ്ങളോടും ഭഗവാനെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചതിലെ ആന്തരാർത്ഥമെന്ത്?

വിരഹതാപം കൊടുമ്പിരിക്കൊള്ളുമ്പോൾ പ്രപഞ്ചത്തിലെ സർവ്വ ചരാചരങ്ങളിലും ഭഗവാനെ ദർശിക്കാൻ സാധിക്കുന്നു. അറിവില്ലാത്തവർക്ക് ഇത് ഭ്രാന്തായി തോന്നാമെങ്കിലും, 'സർവ്വം വിഷ്ണമയം ജഗത്' എന്ന പരമമായ സത്യത്തിലേക്കുള്ള മനസ്സി' പ്രയാണമാണിത്.

7. ഭഗവാൻ വശംവദനാകുന്നത് എപ്പോഴാണ്?

'ഞാൻ' എന്ന അഹങ്കാരം വെടിഞ്ഞ്, സർവ്വവും ഭഗവാനാണെന്ന ബോധത്തോടെ ശരണം പ്രാപിക്കുമ്പോൾ മാത്രമാണ് ഭഗവാൻ ഭക്തന് വശംവദനാകുന്നത്. ഗോപികമാരുടെ അഹങ്കാരം മാറിയപ്പോൾ ഭഗവാൻ വീണ്ടും അവരുടെ മുൻപിൽ പ്രത്യക്ഷനായത് ഇതിനാലാണ്.

8. ഇന്ദ്രിയങ്ങളിലൂടെയുള്ള അനുഭവങ്ങൾ എങ്ങനെയാണ് നമ്മെ വഴിതെറ്റിക്കുന്നത്?

ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ബാഹ്യവസ്തുക്കളെ മനസ്സിലെത്തിക്കുന്നു. മനസ്സ് അതിനെ സുഖമെന്നോ ദുഃഖമെന്നോ വേർതിരിക്കുന്നു. ഈ അനുഭവങ്ങൾ മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നവയാണ്. ഈ മാറ്റങ്ങളെ സത്യമെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നത് നമ്മെ യഥാർത്ഥ ജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് അകറ്റുന്നു.

9. വിരുദ്ധഭാവങ്ങളെ ഒന്നായി കാണുക എന്നതിലൂടെ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് എന്താണ്?

ചൂടും തണുപ്പും ഒരേ ചൈതന്യത്തിന്‍റെ രണ്ട് അവസ്ഥകളാണെന്ന് തിരിച്ചറിയുക. ലൗകികമായ വേർതിരിവുകൾക്കപ്പുറം സർവ്വതിലും ഒരേ ഈശ്വരതത്വം ദർശിക്കാൻ സാധിക്കുമ്പോൾ വിരുദ്ധങ്ങൾ ഇല്ലാതാവുകയും അദ്വൈതാനുഭവം ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്യുന്നു.

10. ഈ പദ്യം നൽകുന്ന ആത്യന്തികമായ സന്ദേശം എന്താണ്?

ലോകാനുഭവങ്ങൾ മിഥ്യയാണെന്നും മനസ്സിന്‍റെ കളി മാത്രമാണെന്നും തിരിച്ചറിയുക. എല്ലാറ്റിനും കാരണഭൂതനായ ആ നാരായണനെ ഹൃദയത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ച്, സുഖദുഃഖങ്ങളെ സമഭാവനയോടെ സ്വീകരിച്ച് മോക്ഷപാതയിലേക്ക് നീങ്ങുക എന്നതാണ് ഇതിലെ അന്തസ്സത്ത.

Ramaswamy Sastry and Vighnesh Ghanapaathi